متن کامل سخنرانی‌ در دیدار با عشایر استان خوزستان

-

شناسه خبر: 83067 -

چهارشنبه 25 دی 1392 - 13:54

بسم الله الرحمن الرحیم

الحمدلله رب العالمین و صلی‌الله علی محمد و آله الطاهرین و صحبه المنتجبین
ایام ولادت پیامبر عظیم‌الشأن اسلام و فرزند برومندش امام صادق (ع)، ایام شروع امامت حضرت ولی عصر(عج) ارواحنا لتراب مقدمه الفدا و ایام هجرت پیامبر و پیروزی انقلاب اسلامی است، چون ایام پیروزی انقلاب اسلامی به تقویم قمری هم با ماه ربیع‌الاول مصادف بود. ربیع است، برای همۀ دلها، مسلمان‌ها و انسان‌ها ربیع است. مگر می‌شود ولادت نور، خورشید تابان هدایت و رحمت باشد و زمستان بماند؟ ربیع‌المولود، ربیع‌القلوب، ربیع‌الناس، ربیع‌الانسان، ربیع‌العالم است و ما باید امروز مثل همیشه از انوار هدایت پیامبر اسلام و امام صادق (ع) بیشتر بهره جوییم.
عشایر نقش تاریخی خودشان را در تحولات سیاسی، مبارزه با استعمار و استقرار آزادی، مشروطیت، همچنین در انقلاب، دفاع مقدس و آبادی و سربلندی کشور و نیز حراست از محیط زیست ایفا کرده‌اند.
قبل از رضاخان، عشایر نقش گروه مولد را در این کشور ایفا می‌کردند. آنها مصرف کننده نبودند، به شهر نمی‌رفتند تا کالایی را بخرند، می‌رفتند تا کالای خود را بفروشند و بخش کوچکی از مایحتاج را بخرند. عشایر به عنوان گروه مولد و همواره حافظ محیط زیست، قرن‌ها از این طبیعت استفاده و آن را حفظ کرده‌اند. شما در تاریخ و قرون گذشته ببینید عشایر هیچ وقت به محیط زیست صدمه زدند؟ در چرای احشام و هدایت آنها در مناطق، بهترین دوستان و حافظان محیط زیست بوده‌اند.
عشایر می‌دانستند چگونه عمل کنند. در عشایر فارغ از جنسیت، تقسیم کار بین مردان و زنان بود که هر فرد به نسبت توانایی و تخصص انجام می‌داد. تبعیض قومیت و جنسیت وجود نداشت و هر ایلی از عشایر در مرتعی ساکن بودند و دوستی و برادری و رفاقت برقرار بود.
عشایر در عین حال، حافظان کشور و مرزهای کشور در برابر استعمارگران و در خط مقدم مبارزه با استعمار انگلیس و مبارزه برای استقرار آزادی بودند. در برابر استبداد صغیر، این عشایر بودند که باعث پیروزی مشروطه و مشروطه‌خواهان شدند والا حرکت مشروطه و مشروطه‌خواهی از دست رفته بود. عشایر نقش اجتماعی بسیار مهمی در بسیج و حرکت مردم داشتند.
غیورمردان در مکتب سران عشایر پرورش می‌یافتند. غیرت، مردانگی، ایستادگی و شهامت در مکتب عشایر آموخته می‌شد. و من آیاته خلق السماوات والارض واختلاف السنتکم و الوانکم ان فی ذلک لآیات للعالمین(سورۀ روم، آیه 22)، همۀ اینها هست، اختلاف به مفهوم قرآنی نه به معنی فرهنگ امروز. آن چیزی که امروز می‌گوییم اختلاف داریم، مفهومش تنازع است که مذموم است؛ اختلاف به معنی تفاوت است. «اختلاف لیل و النهار». اگر یکسانی بود چه می‌شد؟ اگر همه یک شکل بودند، یک لهجه بودند و یک قد داشتند، چطور آنها را می‌شد شناخت؟ اختلاف و تفاوت یکی از آیت‌های الهی است. ما الان دیدیم این لباس‌های عربی و بختیاری زیبا، لهجه‌های زیبا، اینها در کنار هم چه قشنگ و زیبا بودند.
عشایر پاسدار تنوع فرهنگی در این سرزمین بودند. درست است ما یک فرهنگ ملی داریم و همه زیر آن چتر هستیم، اما تنوعات فرهنگی و خرده‌فرهنگ‌ها یکی از نعمت‌هاست؛ تنوع لباس، رنگ و شکل همین‌طور. گونه‌ها و اختلاف گونه‌ها و لهجه‌ها نعمت هستند. می‌دانید که بخشی از فرهنگ‌ها در سایۀ همین زبان‌های مختلف به وجود می‌آید، چون زبان‌های مختلف اندیشه‌های مختلف را می‌آورد. شما اگر بخواهید فرهنگ ملتی را لمس کنید، حتماً باید زبان آن ملت را یاد بگیرید والا فرهنگ آن ملت را نمی‌توانید درک کنید و با ترجمه درست نمی‌شود. همۀ اینها زیبایی‌های عشایر، اقوام و ایلات تا قبل از دوران رضاخانی بود.
یکی از ویژگی‌های رضاخان ضدیت با عشایر بود. اول گفت لباس باید یکسان شود. فکر می‌کرد این خیلی مهم است. حالا بگذریم از مسئله حجاب و عفاف که درک نمی‌کرد و فکر می‌کرد اگر چادر از سرزن‌ها کشیده شود، تمدن می‌آید. او نمی‌فهمید که چادر را تمدن اسلامی و ایرانی با هم آوردند والا در اسلام که چادر نبود، حجاب بود. او فکر می‌کرد اگر این تمدن اسلامی ـ ایرانی را بردارد یک تمدن برتر جایگزین آن می‌شود. ایشان هم درکش بسیار کم بود و هم از طرف دیگران مأمور بود که این برنامه را اجرا کند.
مبارزه با عشایر یکی از سیاست‌های غلط رضاخانی بود. فکر می‌کرد برای ایجاد قدرت مرکزی و ملی و ارتش ملی - به اصطلاح آن زمان - باید قدرت عشایر از بین برود و آنها خلع سلاح شوند تا قدرت مرکزی بتواند حافظ امنیت باشد. در حالی که بهترین حافظان امنیت عشایر هستند. ایلات و عشایر نه تنها حافظ خودشان و منطقۀخودشان هستند بلکه در روز خطر حافظ کشورند.
رضاخان یکسان‌سازی فرهنگی، یکسان‌سازی لباس و یکسان‌سازی در ترکیب جمعیتی را دنبال می‌کرد. می‌گفت نمی‌شود یک منطقه، مثلاً، عشایر بختیاری باشد، اینها را باید به هم بزنیم. فکر می‌کرد اجتماع و تمرکز اینها وحدت و امنیت ملی را به هم می‌زند. این ظاهر کار وی بود، اما در باطن وی مأمور بود این کارها را انجام دهد.
تمدن و نوسازی جدید هیچ منافاتی با تنوع قومی و قدرتمند بودن ایلات و عشایر نه تنها ندارد، بلکه این تنوع‌ها می‌تواند فرصت بسیار خوبی هم برای رشد فرهنگی و هم برای رشد اقتصادی کشور باشد.
رضاخان در همۀ برنامه‌هایش ناموفق بود و دوره‌اش این‌طور گذشت. نه توانست حجاب، تنوع و عشایر را از بین ببرد و نه توانست امنیت واقعی را به این کشور بیاورد. همان‌هایی که وی را آورده بودند، خیلی راحت با یک اشاره وی را بردند؛ کما اینکه پسرش نیز همین‌طور بود. محمدرضا شاه قبل از پیروزی انقلاب مصاحبه‌ای درامریکا کرد و گفت امریکایی‌ها من را مثل یک موش مرده از کشور بیرون انداختند.
وقتی حکومتی و حاکمی به جای وابستگی به مردم خودش به دیگران وابسته شود، سرنوشتش این‌چنین است. امام (ره) را ببینید که با چه استقبالی آمد و روزی که روحش عروج کرد، با چه بدرقه‌ای رفت. فکر می‌کنید جمعیت خرداد 1368 در بدرقه امام کمتر (ره) از جمعیتی بود که در بهمن 1357از وی استقبال کرد؟ شما آن ورود و این ارتحال را ببینید. امام (ره) چکارکرد؟ کسی که باخدا بود - الخلق عیال‌الله - با مردم هم خواهد بود و امام (ره) به این جایگاه رسید.
انقلاب اسلامی فرصتی برای ظهور و بروز تنوع‌های فرهنگی و قومی در این سرزمین بود. اولاً در نهضت اسلامی از همان آغاز، سال 42، عشایر نقش پررنگی داشتند. عشایر در فارس و نقاط دیگر کشور با قیام‌های خود به نهضت اسلامی کمک کردند و در امتداد آن حامی انقلاب بودند. بعد از پیروزی انقلاب نیز برای استقرار امنیت همین عشایر وارد میدان شدند. در سال 58 در همین خوزستان، عشایر بودند که در مقابل اخلال‌گران ایستادگی کردند. کمیته‌های انقلاب و سپاه پاسداران چیزی جز مردم نبود. بعد هم شما دیدید در دفاع مقدس عشایر همه‌جا چگونه از انقلابشان، از مرزهای آذربایجان غربی و کردستان تا خلیج فارس، دفاع کردند.
امروز برای دوران جدید، ما باید عشایر را به عنوان یک فرصت بزرگ به میدان توسعه ایران دعوت کنیم. برای من شنیدن این حرف بسیار سنگین است که در پروژه‌های اقتصادی این استان از نیروی محلی استفاده نشود. آقای استاندار، این یک خواست ملی و دولت است نه خواست عشایر و مردم خوزستان. اگر هم قرار به تبعیضی باشد، باید در این راستا باشد که بیشتر از نیروهای محلی استفاده کنیم. من در دولت بر این موضوع اصرار خواهم ورزید تا در شرایط امتیاز مساوی، حق تقدم با نیروهای محلی باشد.
ما می‌خواهیم کشورمان توسعه پیدا کند. البته همۀ فعل‌های آن شعر که خوانده شد، صبت علی‌الایام صرن لیالیا، ماضی بود؛ برای حال و آینده، به عکس، باید بگوییم: صبت علی لیالی صرن الایاما.
ان‌شاءالله همه باید دست به دست هم بدهیم و این کشور را به سمت پیشرفت و تعالی ببریم. اینجا ایران است. مگر ما اولین کشور مشروطه در منطقه نبودیم؟ اولین پارلمان و اولین قانونگذاری منطقه در ایران تشکیل شد. اولین انقلاب بزرگ مستقل اسلامی در این سرزمین آغاز شد. عطر آزادی از این سرزمین به مشام دیگران رسید. باید در برابر توطئه دشمن برای اخلال در توسعۀ منطقه ایستادگی کنیم. مبارزه با استکبار این است که ما کشورمان را بسازیم و فقط با شعار و فریاد که مسئله حل نمی‌شود، ما باید برنامه‌ریزی کنیم چون دشمن با برنامه رو به روی ما ایستاده است و ما نیز باید برنامه ریزی کنیم و کشور را باید بسازیم.
خوزستان نگین ایران است. راست گفتند اینجا «بوابه التشیع» بوده است. خوزستان منطقه‌ای است که باید پرچم اهل بیت در آن به اهتزاز در بیاید. استانی که عشق به اهل بیت وحدت بزرگی را در آن به وجود آورده است. همۀ عشایر و ایلات، بختیاری، عرب، دزفولی، شوشتری، بهبهانی همه و همه در این کشور یکپارچه هستند و غیر از عشق به ایران و اسلام، عشق به خاندان رسالت این خطه را و همۀ ملت ایران را به هم پیوند داده است. برادران اهل سنت ما هم عاشق اهل‌بیت هستند. حالا دو سه نفر اغفال شده‌اند، آنها را اصلاً جزو ملت به حساب نیاورید. ملت ایران عشق به اهل بیت دارد. پیامبر و سنت پیامبر و سیرۀ علوی به عنوان اساس حرکت این مردم است.
ما امروز باید دست به دست هم دهیم. می‌گوییم کشاورزی یعنی حضور عشایر. دامپروری یعنی حضور عشایر و در صنعت نیز همین‌طور. لازم نیست شیوه‌های اقتصادی ما سنتی باشد. اخلاق و فرهنگ سنتی را نگه دارید، اشکال ندارد ولی شیوه‌های صنعتی را باید مدرن و به روز کنیم. ممکن است دامداری به شکل سنتی در مقطعی دیگر ممکن نباشد. اگر ما رها کنیم ناچار رها می‌شود. اقتصاد تا سودآور نباشد درست نمی‌شود. اقتصاد به نحوی یک سرمایه‌گذاری، تلاش و درآمد است. اگر این درآمد با آن خرج و تلاش برابری نکند، فرد نمی‌تواند ادامه بدهد. دولت باید تلاش کند، دخالت دولت یک قرص مسکن است برای کوتاه‌مدت. شما باید بدانید که عرضه و تقاضا و هزینه فایده را در نظر بگیریم و این فقط اختصاص به دنیای سیاست ندارد؛ همه جا باید هزینه فایده را در نظر داشته باشیم.
دولت اقوام و عشایر را فرصت می‌داند و تبعیض حقوق شهروندی را نسبت به آنها نمی‌پذیرد. البته من می‌دانم اقداماتی تاکنون انجام گرفته، این دولتِ تازه‌کار هم قدم‌هایی را برداشته و ان‌شاءالله برای استان خوزستان قدم‌های بلندی برخواهیم داشت.
ما مصمم هستیم این طرح کشاورزی که امروز برای 550 هزار هکتار مدنظر است، به حول و قوۀ الهی تا پایان همین دولت و حتی در یک برنامۀ، سه ساله به ثمر برسانیم. آقای حجتی قول با شما پول با ما که بتوانیم ان‌شاءالله این کاربزرگ را انجام دهیم. احیای کارون به عنوان یک اراده مدنظر دولت است. ما می‌دانیم کارون باید سرزنده و پرنشاط باشد تا خوزستان و ایران پرنشاط باشد.
یکی از حضار:
ضمن عرض ادب و ارادت استدعا دارم در جلسه استانی از مسئولین بخواهید که به عشایر و شیوخ خوزستان وقتی به اداره‌ای مراجعه می‌کنند احترام گذاشته شود و تکریم ارباب رجوع بشود. شیخی که به یک مدیر استانی مراجعه می‌کند، در آنجا درد عشیره‌اش را عنوان می‌کند، خواهش می‌کنم این موضوع را در جلسه استانی مطرح کنید.
رئیس جمهور:
همۀ مشکلات اسلام البته امروز حل نمی‌شود! بسیار خوب، به هر حال من در جلسه نخبگان تأکید کردم که نخبه فقط به معنی داشتن مدرک دانشگاهی نیست، هر کسی که برای جمع و جامعه مفید و تأثیرگذار و صاحب تجربه باشد نخبه است. بنابراین، سران عشایر جزو نخبگان جامعۀ ما هستند. همۀ ما باید به همۀ عشایر و بزرگان احترام بگذاریم و مطمئن هستیم که این احترام به کشور ما و خود ما برمی‌گردد.
جناب آقای حجتی الان آماری به من دادند که می‌خوانم و عرضم را تمام می‌کنم. نوشته‌اند که جمعیت عشایر خوزستان 13درصد، تعداد خانوار 23 هزار خانوار، 16 ایل، 2 میلیون رأس دام سبک، میزان اراضی در اختیار 52 هزار هکتار، میزان تولید گوشت 137 هزار تن، عشایر اسکان یافته 9 هزار خانوار. سپس نوشته‌اند اقدامات انجام گرفته: برخورداری از آب آشامیدنی سالم 5/65 درصد؛ برخورداری از راه مناسب 67 درصد؛ برخورداری از سوخت فسیلی 80 درصد؛ برخورداری از برق 75 درصد؛ برخورداری از رسانۀ تصویری 22 درصد؛ برخورداری از رسانۀ صوتی 80درصد، و برخورداری افراد شش سال به بالا از سواد 65 درصد.
امیدواریم برخی از این آمارها درست نباشد، اینکه افراد باسواد 65درصد است اصلاً قابل قبول نیست. اگر همۀ این آمارها درست باشد، به این معنی است که تا شرایط مطلوب فاصلۀ زیادی داریم و باید تلاش کنیم به سطح مطلوب برسانیم . ان‌شاءالله.
والسلام علیکم و رحمة‌الله و برکاتة

شناسه خبر: 83067

- سفرهای کاروان تدبیر و امید

- متن کامل سخنرانی

- رئیس‌جمهوری

گالری مرتبط



اخبار برگزیده