گزارشگر:

حجكم مقبول و سعيكم مشكور. آقاي دكتر قبل از اينكه اين سفر زيارتي باشد، براي شما و هيئت همراه يك سفر مهم سياسي بود بفرماييد كه شما در اجلاس سران سازمان همكاري‌هاي اسلامي چه برنامه‌هايي داشتيد و تا چه حد به اهداف از پيش تعيين شده رسيديد؟

رئيس‌جمهور:

بسم الله الرحمن الرحيم

اللهم‌ عجل‌ لوليك‌ الفرج‌ والعافية والنصر واجعلنا من‌ خيرانصاره‌ و اعوانه والمستشهدين‌ بين‌ يديه‌

من يك بار ديگر حادثة ناگوار زلزلة آذربايجان و از دست رفتن جمعي از هموطنان عزيزمان را تسليت عرض مي‌كنم و از خداي متعال براي آنها شادي روح و براي بازماندگان و همة ملت ايران صبر و اجر مسئلت دارم.

همان‌طور كه اشاره كرديد، زيارت عمره بود و نايب الزيارة همة ملت بوديم. در تمام آنات و لحظات براي عزت، و سلامتي ملت ايران و رفع مشكلاتي كه مي‌خواهند به ملت ايران تحميل كنند و پيگيري آرمان‌هاي بلند ملت ايران دعا كرديم و خواستيم كه خداي متعال بهترين زيارت‌ها را نصيب همة ملت ايران بكند.

اما همان‌طور كه اشاره كرديد، نشست سازمان كنفرانس اسلامي بود. لازم است مجدد يادآوري كنم كه اين سازمان در پي آتش زدن مسجدالاقصي توسط صهيونيست ها براي دفاع از فلسطين تأسيس شد. البته در طول زمان نوساناتي پيدا شد و الان هم چيز ديگري است.

موضوع نشست تحولات بود. البته برنامه‌اي كه به ما دادند گفتند وحدت جهان اسلام، رفع مشكلات دنياي اسلامي، خطرهايي كه جهان اسلام را تهديد مي‌كند؛ اين موضوع معرفي شد و بعداً به بعضي مسائل خاص محدود شد، اما اين مهم نيست. مهم اين است كه اين نشست در متن يك روند تحولي اتفاق افتاد. مي‌دانيم كه منطقة ما، شمال افريقا و به نوعي همة دنيا الان در حال تحولات بسيار سريع و بعضاً عميق است. دولت‌ها، شخصيت ها و سازمان‌هاي گوناگون از اين تحولات تحليل‌هايي متفاوت دارند و هر يك براساس تحليل خود موضع‌گيري و دخالت مي‌كنند و سعي مي‌كنند كه با آن تحليل روند تحولات را مديريت كنند.

ملت ما هم تحليل روشني از اين تحولات دارد. به نظرم لازم بود كه اين تحليل جامع در يك مركز رسمي به طور روشن و قاطع بيان و ثبت شود و از اين به بعد همة مواضع، نظارت‌ها و دخالت‌هاي احتمالي ما (نه به معناي دخالت در امور داخلي ديگران، دخالت در مجامع و ارتباطات سياسي و... ) براساس اين مواضع روشن دنبال شود. آنجا به صراحت بيان شد كه آزادي، عدالت و كرامت حق ملت‌هاست. در كنارش مقابلة با دشمنان ملت‌ها و ملت‌هاي منطقه هم حق ملت‌هاست. نه پيگيري امر اول بايد ما را از دشمن غافل كند، نه تأكيد بر دشمن باعث شود كه برحقوق اساسي ملت‌ها خدشه وارد شود يا تضييع شود و اين نيازمند هنرمندي، ظرافت و مديريت هوشمندانه است تا بتوانيم از اين مقطع به خوبي عبور كنيم.

من فكر مي‌كنم اين مواضع به درستي تبيين شد و در جايگاه خودش قرار گرفت. اما اينكه اين مواضع الان در دستور كار روز تمام سياستمداران مؤثر در تحولات قرار بگيرد، نيازمند كار است. دستگاه ديپلماسي و همة دلسوزان كشور و همة كساني كه تريبون دارند و اثرگذار هستند، بايد اين خط را دنبال كنند تا ما بتوانيم در ميان‌مدت و درازمدت، تفكيك ميان نگاه درست و نگاه‌هايي را كه مي‌‌خواهد بر رفتار و مطالبات مردم تحميل شود، به خوبي شكل بدهيم.

توجه داريد كه اين تحولات مقطعي، موردي و لحظه‌اي نيست، كه در يك جا بنشيند و برخيزند، تحولات از اين سمت به آن برود، يا ننشينند و تحولات به سمت ديگري برود. خير، اين نشست هم يك اقدام سياسي در روند اين تحولات بود. ما هم تلاش خود را كرديم و ديگران هم تلاش خود را كردند. اما تحولات هم ادامه دارد و ما هم كارها و ارتباطاتمان را ادامه مي‌دهيم. در كنار اين نشست كه مواضع اعلام شد و فاصله ها هم در نوع نگاه به تحولات قابل توجه بود، با برخي كشورهاي دوست و مهم و بعضي از كشورهايي كه جديداً در آنها تحول اتفاق افتاده است نشست‌هاي دوجانبه و بحث‌هاي طولاني داشتيم. ظرافت‌ها، حساسيت‌ها، سؤال‌هاي جدي كه در ادامة كار وجود دارد و دقت هايي كه براي جلوگيري از نفوذ و اثرگذاري دشمنان بر روند مطالبات مردم بايد بشود. اينها را مفصل بحث كرديم و پاية خوبي براي ادامة همكاري ها و گفتگوها در اين رابطه گذاشته شد.

كشور ميزبان هم كه عربستان بود. رابطة عربستان با ايران هم ويژه است. ما در طول 33 سال نوسانات زيادي داشته‌ايم، اما هم ايران جايگاه برجسته و ممتازي در منطقه دارد و هم كشور عربستان اثرگذاري فراواني بر تحولات حتي تحولات اخير دارد.

تنظيم رابطة اين دو كشور به نظرم در تحولات و نحوة مديريت ارتباطات در منطقه و جهان اسلام بسيار مهم است. در اين زمينه هم گام‌هايي برداشته شد و گفتگوهاي خوبي انجام شد. خوشبختانه، دوطرف به ضرورت توجه به رابطة ويژة ايران و عربستان اذعان داشتند. اميدواريم كه به لطفاً خداي متعال اتفاقات بهتري از اين به بعد در روابط دو كشور بيفتد.

موفق باشيد