
مصاحبه با شبكه جام جم
گزارشگر:
شناسه خبر: 33662 -
يکشنبه 6 آذر 1390 - 01:57
آقاي دكتر خدمت شما سلام و خير مقدم ميگويم. اگر خاطرتان باشد در برنامه قبلي كنكاش كه چهار سال پيش برگزار شد سؤالاتي از زبان ايرانيان خارج از كشور مطرح كرديم. الآن هم همين كار را ميكنيم، يعني هم سؤالاتي به صورت تصويري پرسيده ميشود و هم به صورت ايميل يا تلفن، اما قبل از آن سؤالي را مطرح ميكنم كه بسياري از ايرانيان در موارد مختلف پرسيدهاند. آنها ميپرسند آيا امكانش هست كه با شما ملاقات حضوري داشته باشند يا نه؟
رئيسجمهور:
بسم الله الرحمن الرحيم
اللهم عجل لوليك الفرج والعافية والنصر واجعلنا من خير انصاره
و اعوانه والمستشهدين بين يديه
اجازه بدهيد من هم سلامي داشته باشم به همۀ ايرانيان عزيز در هر جايي كه هستند و به شما و همكارانتان. آرزوي سلامتي، صحت و دلشادي براي همه ايرانيان و همۀ انسانها دارم.
امكانش هست و نميتوانيم بگوييم كه امكانش وجود ندارد، چون نه گفتن درست نيست. ولي اگر كساني باشند، معرفي كنند ما در برنامه قرار ميدهيم تا بتوانيم ملاقات كنيم.
گزارشگر:
پس امكانش هست.
رئيسجمهور:
همين پنجشنبه در اسلامشهر بوديم و با مردم ملاقات كرديم.
گزارشگر:
البته شما نميتوانيد ايرانيان خارج از كشور را مثل مردم يك استان در نظر بگيريد و براي آنها يك وقت ملاقات خاص بدهيد.
رئيس جمهور:
ما در سفرهاي خارجي با ايرانيان مقيم هر كشوري برنامه داريم. فكر ميكنم تا حالا تقريباً هشتاد نود برنامه با ايرانيها داشتهايم. اما روشن است كه هم همۀ ايرانيها را پوشش نميدهد و هم لزوماً اگر كساني بخواهند ملاقات شخصي داشته باشند و مطالبي را مطرح كنند، فرصتش بوجود بيايد. بنابراين، اگر كساني باشند از طريق شما مطرح بكنند، دفتر در برنامه قرار ميدهد. منتها معنايش اين نيست كه همين فردا اتفاق بيفتد ولي انشاءالله خواهد افتاد.
گزارشگر:
اجازه بدهيد بعضي از سؤالات را به صورت تصويري ببينيم، بعد خدمت شما خواهم بود.
آقاي دكتر احمدينژاد، رئيس جمهور كشورمان در شبكه جام جم مهمان برنامه كنكاش هستند. سؤال ما از ايرانياني كه در خارج از كشور زندگي ميكنند اين است كه مهمترين دغدغهشان در سياست داخلي و سياست خارجي چيست؟
سؤالات ايرانيان خارج از كشور:
- يكي از طرحهاي بسيار ارزشمند و خوبي كه ايشان از اول برنامهشان عرضه داشتند طرح هدفمندي يارانهها بود. ميخواهم ببينم با توجه به مدتي كه از اجراي طرح گذشته، خود ايشان نتيجه را چگونه ارزيابي ميكنند؟ و برنامههاي بعديشان براي بهتر شدن اين طرح چيست؟
- ايشان گفتهاند كه مشكل دستگاههاي اداري را حل ميكنند. براي مثال، من چهار سال هست كه تقاضاي كارت ملي كردهام، هنوز هم موفق نشدهام بگيرم. دوباره امروز بعد از چهار سال آمدم تقاضاي مجدد بدهم. اين براي من يك مشكل شده است.
- ما دانشجوياني هستيم كه پس از فراغت از تحصيل ميخواهيم به ايران برگرديم، براي آيندۀ شغلي ما چه برنامههايي را در نظر گرفتهايد؟
- سؤال من از رئيس جمهور اين است كه آيا ما احتياج به انرژي اتمي داريم يا نه؟ آيا واقعاً داريم اسلحه اتمي ميسازيم يا نه؟ مشكل چيست؟ آيا تحريمها به خاطر اين مسئله است؟
- آيا واقعاًّ بر سر مواضع هستهايمان ايستادهايم و اين فشارهايي كه غرب و كشورهاي غربي به طور فزايندهاي بر ايران وارد ميكنند خللي در اراده ما وارد ميكند يا اينكه ما همچنان مثل قبل ايستادهايم؟
- آيا براي دانشجويان خارج از كشور تسهيلات مالياي در نظر گرفته شده كه بتوانند راحتتر تحصيل بكنند؟
- ايرانيان خارج از كشور چگونه ميتوانند با رئيس جمهور ارتباط برقرار كنند و در واقع بخشي از مسائل و مشكلاتشان را رفع كنند؟
رئيس جمهور:
داستان هستهاي، داستاني طولاني است و در اين باره زياد صحبت كردهايم. يكي از پاكترين انرژيها، انرژي هستهاي است. همه بايد داشته باشند. دوم، بالاخره در مسير پيشرفتهاي علمي به چهارراههايي ميرسيد، بايد از آنها عبور كنيد. يكي از چهارراهها انرژي هستهاي است. اگر ما بخواهيم پيشرفت علمي داشته باشيم بايد از اين تقاطع عبور كنيم. نميتوانيم بگوييم ما اين را دور ميزنيم و كاري به اين نداريم، اما پيشرفت علمي هم داريم. يكي از راههاي پيشرفت علمي عبور از همين فناوريهاست، كه فناوري هستهاي يكي از قلهها و نقاط اوج هست.
پس اگر بخواهيم يك ايران پيشرفته از نظر علمي داشته باشيم بايد فناوري هستهاي هم داشته باشيم، چون اينجا جاي نتيجهگيري از علوم و فناوريهاي گوناگون است و اين مقدمۀ پيشرفتهاي بيشتر است. سوم، اينكه انرژي هستهاي دهها كاربرد دارد. متأسفانه قدرتهاي فاسدي كه ميخواهند بر دنيا حاكم باشند و انحصار طلباند، انرژي هستهاي را معادل بمب قرار دادهاند و ميگويند انرژي هستهاي يعني بمب. در صورتي كه اين طور نيست و يكي از دهها كاربرد آن كه كاربرد انحرافي و ضد انساني است بمب اتم ميباشد. والا در پزشكي چندين كاربرد بسيار مؤثر و مفيد دارد و هر روز در حال گسترش است.
در كشاورزي، صنعت و توليد نيرو نيز چنين است. توليد برق از طريق انرژي هستهاي به قيمت 7/1 يا 8/1 توليد از طريق نفت است، پس ارزانتر و سالمتر است و آلودگي هوا ندارد. چيزي كه اينها مطرح ميكنند روشن است كه سياسي است.
گزارشگر:
آقاي دكتر بعضيها ميگويند انرژي هستهاي، انرژي ارزاني است، ولي فشارهاي سياسي و تهديداتي كه عليه ايران هست هزينهها را بالا ميبرد. بعضي از كارشناسان و تحليلگران خارجي معتقدند كه به دليل اين هزينهها بهتر است ايران از انرژي هستهاي دست بردارد. دو تا سؤال اينجا مطرح است؛ آيا واقعاً هزينههاي ما اين قدر بالا رفته كه نبايد به اين فناوري دست پيدا كنيم؟ و نكته بعد اينكه اگر ما دست برداريم، آيا غرب از بهانههاي خود براي فشار آوردن بر ايران دست بر ميدارد يا نه؟
رئيس جمهور:
اگر قسمت دوم سؤال را پاسخ بدهيم، بقيه درست ميشود. همه ميدانند كه ما دنبال بمب نيستيم. چون الان ديگر بمب كارآيي ندارد و وبالگردن صاحبان بمب شده است. فقط هزينه ميكنند. هيچ كس هم قادر نيست از بمب استفاده كند. دورهاش هم تمام شده است. ببينيد هر چيزي دورهاي دارد.
اما ميگويند كه هزينهها بالا رفته، من پاسخ آن را دارم. ما بايد از طريق بيوتكنولوژي، نانو تكنولوژي و انرژي هستهاي به قلههاي علمي دست پيدا كنيم. هر كسي كه ميگويد ما نبايد از اينها عبور كنيم، معنايش اين است كه ما نبايد پيشرفت علمي داشته باشيم. در پيشرفت علمي بحث هزينه مطرح نيست. اگر ميخواهيم بمانيم و مستقل باشيم بايد پيشرفت علمي داشته باشيم. مثل اين است كه بگوييم شما چرا اين قدر روي استقلال پافشاري ميكنيد، چون هزينههايش بالاست. آيا ميشود مستقل نباشيم؟
گزارشگر:
چند روز قبل اعلام شد كه تحريمهاي خيلي جديدتري راجع به مسائل بانكي و مالي ما پيشبيني شده است. اين تحريمها و قطعنامههايي كه در اين چند روز ارائه شده آيا ما واقعاً ميتوانيم تحت اين شرايط به پيشرفت علمي خودمان دست پيدا بكنيم؟ آيا باز هم ميتوانيم مثل تحريمهاي گذشته بر مشكلات فائق شويم؟
رئيسجمهور:
ببينيد، بالاخره يك نبرد است. يك ملتي كه ميخواهد پيشرفت كند، حتي اگر مزاحمي هم وجود نداشته باشد، مثلاً ميخواهيم از نظر اقتصادي پيشرفت كنيم، آيا همينطوري ميشود پيشرفته شد؟ زحمت، مانع، رقيب، مخالف و سختي وجود ندارد؟ مگر ميشود وجود نداشته باشد؟ رقابت هست. الآن طراحي ميكنند كه اقتصادها را خراب كنند تا بتوانند جنس بفروشند. طراحي ميكنند كه شما را از بازار خارج كنند تا جنس خودشان را بياورند. حتي اگر انرژي هستهاي نبود و ميخواستيم فقط پيشرفت اقتصادي كنيم، با صدها مشكل مواجه بوديم.
حالا ميخواهيم پيشرفت علمي داشته باشيم و مستقل باشيم معلوم است كه آنها هر كاري از دستشان برآيد انجام ميدهند.
گزارشگر:
با تهديدهاي نظامي چكار ميكنيد؟ وقتي رژيمي مثل رژيم جعلي صهيونيستي تهديد ميكند آيا قابل اعتنا هست يا نه؟
رئيسجمهور:
بالاخره رژيم صهيونيستي آرزو دارد عليه ما عمليات نظامي انجام دهد، ولي به همين سادگي نيست. ما اگر بخواهيم بمانيم، بايد قدرتمند باشيم. پايۀ قدرت هم علم و پيشرفت است. همۀ اين بازيها براي اين است كه ما پيشرفت نكنيم. در نقطۀ مقابل ما بايد پيشرفت كنيم. گرچه تحريم و غيره هست، ولي اگر در داخل منسجم باشيم هيچ كاري نميتوانند بكنند.
گزارشگر:
من همۀ اين متغيرها - تحريم، تهديد نظامي و ...- را گفتم كه برسم به اين بحث كه از اين به بعد موضع و نحوۀ تعامل ما در قبال پنج به اضافه يك و آژانس به چه شكلي خواهد بود؟
رئيسجمهور:
آنها فرصت زيادي را در برابر ملت ايران از دست دادند. بيخودي مقابل ملت ايران ايستادند. واقعاً اگر دوست ملت ايران بودند و حتي اگر نگاه اقتصادي و سياسي هم داشتند سود بيشتري ميبردند. چون ايران كشور بزرگ، تمدنساز و فرهنگسازي است و در دنيا مؤثر است. هر كس با ايران دوست بوده، سود برده و ضرري نكرده است، من فكر ميكنم اينها فاقد تحليل درست هستند. به طور مكرر براي خودشان محدوديت درست ميكنند. ما هميشه گفتهايم كه حاضريم با همه گفتگو، صحبت و همكاري كنيم. همكاري بهتر از تقابل است. منتها اينها متوجه نيستند و ميروند طرف تقابل.
ملت ايران كه ملتي تازه به دوران رسيده نيست، ملت بزرگي است. تاريخ دارد، حوادث ديده، مسائل ديده و هميشه هم باقي مانده و از اين به بعد هم باقي ميماند. بالاخره بايد مثل گذشته تدبير كنيم. اين را هم به شما بگويم كه ما هميشه گفتهايم آماده گفتگو هستيم ولي آنها هميشه كاري ميكنند كه گفتگو با ما را براي خودشان سخت ميكنند. حالا رويشان ميشود كه بيايند با ما حرف بزنند؟ ميروند قطعنامه صادر ميكنند، تحريم ميكنند و از همۀ اهرمها عليه ما استفاده ميكنند، بعد ميآيند و ميگويند گفتگو كنيم. ما گفتگو ميكنيم ولي تو چه ميخواهي به من بگويي؟
گزارشگر:
مدتي پيش خانم كلينتون راجع به اين گفتگو صحبتي كرد و گفت تا موقعي كه ايران مذاكرۀ بدون پيششرط را بپذيرد ما به اين تحريمها ادامه ميدهيم. اين گفته چه مفهومي دارد؟
رئيسجمهور:
ما كه هميشه گفتهايم آماده مذاكره هستيم. خودشان گيج ميزنند. بدون پيششرط يعني نتيجه معلوم نباشد و بنشينيم، گفتگو كنيم و به نتيجه برسيم. اما كسي كه نتيجه را از قبل تعيين ميكند، گفتگوي بدون پيش شرط نيست كه.
گزارشگر:
حالا شما فرض كنيد شرايطي كه خانم كلينتون ميگويد برقرار شود، آيا واقعاً بعد از چندين دهه مخاصمۀ امريكا با كشورمان زمينهاي براي مذاكره و گفتگو وجود دارد؟
رئيسجمهور:
شما نگوييد دولت، بالاخره يك گروهاند. ما منعي نداريم، هر كس براي عدالت و احترام به حقوق ملت ايران پيش بيايد چرا گفتگو نميكنيم و اينها پيششرط نيست بلكه زمينه است. بالاخره هر كس ميخواهد تعامل بكند بايد به طرف مقابل احترام بگذارد. بايد بگويد من عدالت را قبول دارم. يك طرفه گفتگو نميشود. احترام و عدالت باشد ما محدوديتي نداريم، گفتگو ميكنيم. با همه گفتگو ميكنيم. كسي از گفتگو گريزان است كه منطق قابل قبولي نداشته باشد. منطق ما قابل قبول است، به همين خاطر چندين دور با گروه پنج به علاوه يك صحبت كرديم.
گزارشگر:
آقاي دكتر ميخواهم بيپرده صحبت بكنيم، اصلاً بحث با امريكا نه، بلكه با خيلي از كشورهاي ديگر. ما سياست خارجيمان بايستي شفاف و در عين حال از موضع اقتدار باشد. در بحث روسيه و چين هم من ميخواهم همين سؤال را داشته باشم. روسيه نشان داده است كه معمولاً خيلي منفعتطلبانه سياست خود را دنبال ميكند. هيچ موقع نگاه دوستي برابر با خيلي از كشورها، از جمله ايران نداشته است. چين هم در خيلي از مواقع از رويارويي مستقيم با امريكا در قبال مسائلي مثل جمهوري اسلامي ايران ابا داشته است. آيا واقعاً اينها شركاي قابل اعتمادي هستند؟
رئيسجمهور:
در ديپلماسي اين نوع ادبيات، ادبيات درستي نيست. ما با چين و روسيه همكاري ميكنيم. انتظار هم نداريم كه آنها منافع ملي خودشان را فداي ما كنند. همان طوري كه آنها نبايد انتظار داشته باشند ما منافع مليمان را فداي آنها كنيم. ما در موضوعات گوناگون با هم همكاري ميكنيم، ممكن است در جايي با هم اختلاف داشته باشيم و در جاي ديگر اتفاق نظر داشته باشيم. اما در يك نگاه كلي، بالاخره ايران، روسيه و چين در يك بلوك قرار دارند، يعني ما به خاطر همسايگي و مبناي نگاهمان به صحنه بينالملل بايد به نفع دو طرف همكاري داشته باشيم. باز معنايش اين نيست كه همكاري صد درصد است. اصلاً در اينجا منطق ما منطق صفر و صد نيست، بلكه نسبي است و با هم حركت ميكنيم.
به طور طبيعي روسيه و چين در مسائل عمومي دنيا نسبت به امريكا و متحدين آن كشور به ما نزديكترند. آنها هم ممكن است براي خودشان تقسيمبنديهايي داشته باشند. ما در اين شبكه گسترده بايد منافع ملي و منافع بينالمللي، نه فقط به معناي منفعت فقط ملت ايران، بلكه با آن اعتقاداتي كه داريم يعني بايد به دنبال برقراري عدالت و نظم انساني در دنيا باشيم.
گزارشگر:
سؤال ديگر اين است كه آنها چند تا بحث را به عنوان فشار بر جمهوري اسلامي ايران مطرح كرده بودند؛ تروريسم، حقوق بشر و مسئله هستهاي.
مسئله هستهاي را كه حضرت عالي توضيح داديد، اما در مورد حقوق بشر، نگرش و برداشتتان از وضعيت حقوق بشر در جمهوري اسلامي ايران در مقايسه با كشورهاي منطقه و به طور كلي جهان چيست؟
رئيسجمهور:
بالاخره، حقوق بشر يك بحث پايهاي است. تمام اين بساطي كه در دنيا پهن است براي تأمين حقوق انسانهاست. تمام پيامبران آمدهاند كه حقوق انسانها را تأمين كنند. همۀ دولتها بايد به دنبال تأمين حقوق بشر و حقوق مردم در سطح جهان باشند. اما روشن است كه ما نميتوانيم استاندارد خاصي را بگذاريم و بگوييم همه بايد از اين تبعيت كنند. اين يك مقداري مشكل درست ميكند و مشكل هم درست كرده است. ضمن اينكه كجاي دنيا را سراغ داريد حقوق بشر تأمين شده است؟ آيا در امريكا تأمين شده است كه امريكاييها مدعي ديگران نيز هستند؟ روزانه به طور متوسط 30 نفر از مردم در درگيري با پليس امريكا كشته ميشوند. امريكا كشور بزرگي است، 300 ميليون نفر جمعيت دارد. ممكن است بگويند 30 نفر كه چيزي نيست. 30 نفر در روز يك ده ميليونم جمعيت ميشود. ولي 30 نفر خيلي زياد است، يك نفر هم مهم است. آيا در اروپا هم واقعاً مشكلي نيست؟ آيا آزادي كامل هست، مردم از حقوقشان استفاده ميكنند، به مردم توهين نميشود، حقشان ضايع نميشود و نظر مردم حاكم است؟
همه جاي دنيا مشكل هست. هنوز بشر به نقطهاي نرسيده است كه بگوييم نقطۀ تمام است و همۀ حقوق بشر تأمين شده است. هر كشوري مشكلات خودش را دارد. ممكن است ما هم مشكلات و ضعفهايي داشته باشيم كه حتماً هم داريم، ولي معنايش اين نيست كه يك عدهاي كه خودشان هم ضعف دارند بيايند مدعي ما بشوند. اين منطق غلط است. منطق درست اين است كه بگوييم اولاً، بياييد روي مفهوم حقوق بشر با هم به تفاهم جهاني برسيم، نه تفسيرهايي كه ميشود. حتي روي مصاديقاش با توجه به ويژگيهاي مختلف جغرافيايي و فرهنگي با هم به تفاهم برسيم. دوم، همه با هم كمك بكنيم به آنجا برسيم، نه اينكه يك عدهاي حقوق بشر را ابزار خود قرار دهند. واقعاً دنبال حقوق بشر نيستند فكر ميكنند يك بهانهاي هست كه فعلاً از طريق آن ميتوان بر يك كشوري فشار آورد. اگر واقعاً بحث حقوق بشر بود دانشمندان و بزرگان مينشستند روي مصاديق به تفاهم ميرسيدند، نه اينكه بيايند بگويند منشور، حقوق بشر است. اولاً، آن منشور مبهم است. ثانياً، ميشود از آن تفسيرهاي مختلفي كرد، همان طوري كه تفسير ميكنند. امريكا در عراق، اروپا و غيره زندان مخفي درست ميكند و بدون محاكمه مردم را در آن زنداني ميكند، ولي وقتي نوبت به ديگران ميرسد به زندانهايشان ايراد ميگيرند. ممكن است آن ايراد هم وارد باشد ولي او نميتواند اين ايراد را بگيرد، چون خودش مشكل دارد. رطب خورده، منع رطب چون كند؟ به همين خاطر حرفهايش اثري ندارد. كشورها در مقابل ادعاهاي غربيها مقاومت ميكنند. چون غربيها پرونده و تاريخشان پر از كارهاي بد است. وقتي ادعا ميكنند، ولو اينكه يك جايي هم حرف درستي بزنند، در مقابل آن مقاومت ميشود. براي اينكه خودشان خراباند.
گزارشگر:
اجازه بدهيد به بحث هدفمند كردن يارانهها بپردازيم. دوستان در مصاحبههاي تصويري و ايميلهاي خود در مورد طرح مذكور اين سؤالات را مطرح كردهاند: اين طرح چه دستاوردهايي تا بحال داشته است؟ آيا ميشود با طرح هدفمند كردن يارانهها اميدوار شد كه ديگر فقيري در كشور نباشد؟ آيا پول يارانهها به گفته خودتان به تمام ايرانيها تعلق ميگيرد يا نه؟ در مورد نتايج اين قانون توضيح بفرماييد.
رئيسجمهور:
ببينيد، واقعاً اين يك طرح بزرگي است، اما يك بخشي از طرح تحول اقتصادي است، ولي بخش مهمي است. در واقع تغيير ساختاري اقتصاد دارد اتفاق ميافتد. ما گام را برداشتيم در مقايسه با دهها كشوري كه قبلاً انجام دادهاند، اقدام ايران با كمترين تبعات منفي و بيشترين دستاوردهاي مثبت بسيار موفق بوده است. الآن مصرف سوخت در كشور ما كاملاً تحت كنترل است و اصلاً قابل مقايسه با روندهاي قبلي نيست؛ مصرف انرژي به طور عمومي كنترل شده؛ الگوي مصرف مردم به سرعت در حال تغيير است؛ الگوي معماري، مديريت و صنعتي ما به سرعت در حال تغيير است. يعني نگاهها به اقتصاد عوض شده است. معنايش اين نيست كه ظرف يك سال تمام نتايج را ميگيريم، نه، ما ريل عوض كرديم و هر چه جلوتر ميرويم فاصلهمان با مسير قبلي روشنتر ميشود و تفاوتها بيشتر معلوم ميشود. سه سال كه رفتيم، ايستگاههايي كه ميرسيم ميفهميم اين ايستگاهي كه آن مسير داشت به لحاظ رشد اقتصادي، بهرهوري، رفاه عمومي و كاهش فاصلههاي طبقاتي كاملاً متفاوت است.
در همين گام اول الان بيش از 73 ميليون نفر يارانه ميگيرند. معنايش اين است كه كسي نبايد گرسنه بماند. اين حرف، خيلي حرف بزرگي است. بعضيها به جاي كلمه گرسنه، فقير را گذاشتند و گفتند كه فلاني گفته در كشور فقير نبايد باشد. ما چنين حرفي نزدهايم، گفتيم گرسنه نباشد، اين گام اول براي رفع فقر است كه كسي به نان شب نياز نداشته باشد. هر كس يارانه ميگيرد نياز ندارد. 5/73 ميليون نفر هم ميگيرند. تمام كساني كه تحت پوشش نهادهاي حمايتي بودند تقريباً همهشان ميگيرند، مگر آنهايي كه خودشان نخواستند يا يك اشكال فني در سيستم سجليشان وجود داشته است كه درصد اينها بسيار كم است. اين گام اول بود.
در گامهاي بعدي حتماً به نقطهاي ميرسيم كه فقيري وجود نداشته باشد. براي اينكه همين الآن ميزان يارانههايي كه توزيع ميكنيم، غير از يارانههاي نقدي، يارانهاي كه به انرژي ميدهيم بيش از هشتاد نود هزار ميليارد تومان است. اين قطعاً ميتواند فقر را از بين ببرد و زمينههاي سرمايهگذاري وسيع ايجاد بكند. در مقايسه با ديگران ايران، يعني ملت ايران خوب عمل كرده است.
گزارشگر:
در تئوريهاي اقتصادي غربي وقتي صحبت از دوران گذار ميشود بحثي را مطرح ميكنند و ميگويند يك سري مشكلات و موانع و حتي فروريختگاني، يعني كساني كه در مسير توسعه براي آنها مشكل بوجود آمده است پيش ميآيد كه در يك حدي قابل قبول است. ولي وقتي بحث ايران پيش ميآيد در رسانههاي مختلف ميگويند كه طرح هدفمند كردن يارانهها به اجرا درآمد ولي گراني و مشكلات درگير مثل كمتر حمايت شدن از توليد و مسائل مشابهي را مطرح ميكنند. تحليل شما در اين مورد چيست؟ آيا اين مسائلي كه در كشور تا حدي بوجود آمده، مثل افزايش قيمتها و مسائلي كه توليدكنندهها مطرح ميكنند، در حد انتظار است يا نه شرايطي است كه شما بايد برنامهريزي بكنيد تا آن را رفع بكنيد؟ زماني هم عنوان ميكردند كه اگر اين طرح اجرا شود 60 تا 70 درصد تورم خواهد داشت.
رئيس جمهور:
همين را ميخواهم بگويم. ببينيد، فرمولهاي اقتصادي كه الآن در دنيا هست، فرمولهاي يك طرفه است. حالا من نميخواهم بحث علمياش را مطرح كنم. چون بيش از هزار ساعت بحث كارشناسي در جلسات كارشناسي با استادان و متخصصين صورت گرفته است. اين مدل مدلهايي نيستند كه پاسخ بدهند، ديديم در همين طرح هم پاسخ نداد. كمترين افزايش قيمت را 70 درصد ميگفتند، الآن چقدر شده است؟
سال گذشته 8/12 درصد بوده، الآن 3/19 درصد و سرازيري شده است. يعني منحني برگشت و تا پايان سال پايينتر ميآيد و اين روند انشاءالله ادامه پيدا خواهد كرد تا برسد به تورم تك رقمي. چون يك اصلاح ساختاري در اقتصاد كشور اتفاق افتاده است. سه چهار درصد هم تورم جهاني داشتيم. در اين بحرانها كه در دنيا هست مثل افزايش قيمت نفت و طلا، اين روي كالا هم اثر ميگذارد.
واقعاً تورم چقدر شد؟ چهار پنج درصد اين كه اصلاً در مقابل 70 درصد يا 160 درصد كه پيش بيني ميكردند، رقمي نيست. پس ملت و دولت كه واقعاً با هم يكي هستند، خوب مديريت كردند. الآن هم كه منحني برگشته و پايين ميرود.
اما بحث توليد؛ اينجا ما بايد منظور از كمك به توليد را روشن كنيم. اگر عدهاي در ذهنشان اين است كه دولت يك كيسه پول ميگذارد و پول ميدهد به توليد، چنين چيزي اتفاق نخواهد افتاد. اما اگر فكر ميكنيم دولت به توليد يارانه بدهد كه الآن ميدهد. قيمت گازوئيل 350 تومان است؛ ولي به توليد 150 تومان ميدهيم. برق 70 تومان است، به توليد 40 تومان و به كشاورزي 10 تومان ميدهيم. گاز 120 تومان است به توليد 40 تومان و به كشاورزي 10 تومان ميدهيم. ضمن اينكه تسهيلات بانكي هم هست. البته آن مقدار كه توليد هميشه انتظار دارد تسهيلات بانكي دريافت كند، نشده است. شايد امكانش هم نباشد. بانكها واقعاً دارند تلاش ميكنند تا مشكل اينها برطرف شود.
اما از آن طرف، مصرف انرژي گرچه گرانتر شده ولي ميزان مصرف در توليد بالا رفته و اين بدان معناست كه توليد بيشتري شده است. طبق گزارشي هم كه ما داريم، امسال در مقايسه با قبل از 7 درصد تا 25 درصد در بخشهاي توليد پايۀ كشور يعني فولاد، سيمان، آلومينيوم، خودرو، مس، خدمات، مسكن، صادارات غير نفتي، پتروشيمي، ... رشد توليد داشتهايم. اينها هستند كه بقيه بخشها را تغذيه ميكنند. پس معنايش اين است كه آنها هم رشد كردهاند. به همين خاطر چرخش بازار، خريد مردم و صادرات غيرنفتي بيشتر شده است.
اينها برخلاف تحليلهايي است كه ميگفتند 18 ماه توليد ما منفي ميشود، ولي اين طور نشد. رشد ما مثبت است. همۀ رشدهاي پايۀ ما بالاي 10 درصد است. چطور صندوق بينالمللي پول ميگويد 5/1 درصد؟ به همين نسبت خدمات هم رشد داشته است.
يك كارخانه وقتي توليد فولادش 10 درصد بالا ميرود به همين نسبت 10 درصد حمل و نقل، 10 درصد فروشنده و 10 درصد ساخت مسكن بالا ميرود. اين طوري است كه اين اقتصاد ميچرخد. يعني وقتي توليد 10 درصد بالا ميرود، بقيه نيز زنجيرهوار 10 درصد بالا ميرود. حالا اگر واردات ما اضافه شود، بيش از 10 درصد بالا ميرود. گامهاي ديگري هم در برنامه هست كه انشاءالله بر ميداريم.
گزارشگر:
يكي از مسائلي كه دوستان در سؤالات تصويري هم عنوان كردند مشكلات ايرانيان خارج از كشور است. من خيلي از مشكلات را بر اساس سؤالات بينندگان ليست كردهام كه خدمتتان بگويم. يكي از سؤالاتي كه اول ميپرسم اين است كه آيا شوراي عالي ايرانيان خارج از كشور به كار خود پايان داده است يا نه؟
رئيسجمهور:
خير؛ شايد اين هم يكي از كارهاي بسيار موفق بوده است. ارتباط خوبي با ايرانيان برقرار كرد و براي حل مشكلات ايرانيان، چه در داخل و چه در خارج از كشور، واحدهاي پشتيباني درست كرد. چون ايرانياني داريم كه الآن خارج از كشورند، اينجا مشكل حقوقي، ارث، مسكن، شغل و ... دارند. منتها مشكلاتي براي شورا پيش آمد، ولي شورا تعطيل نشده و انشاءالله كارش را ادامه خواهد داد و اميداوريم كه گسترش پيدا بكند.
گزارشگر:
يكي از مطالبي كه به لحاظ فراواني بيشتر از همه در ايميلها بوده اين است كه خيليها گفتهاند ما علاقهمنديم به ايران برگرديم؛ ولي خانه، زندگي و شغل نداريم يا اينكه ميترسيم برگرديم. بالاخره تبليغات و هجمههاي رسانههاي بيگانه تأثير دارد. لطفاً توضيح بفرماييد.
رئيس جمهور:
من خودم بيش از هشتاد جلسه با ايرانيان خارج از كشور داشتهام. ايرانيان نوعاً آدمهاي خوبي هستند؛ قانونمدار، پاك و سالم هستند. بيرون از كشور نيز همين طور زندگي ميكنند. حتي فرصتهايي براي تخلف است كه ايرانيان استفاده نميكنند. حالا استثناهايي هم وجود دارد، اما قاعده براي ايرانيها اين است. براي آنها چه ترسي وجود دارد؟ اين 75 ميليون نفر چطور در ايران زندگي ميكنند؟ براي بقيه هم همين طور است. اما در مورد مسكن، آنچه دولت ميتواند كمك كند اين است كه بيايند مثل بقيه در مسكن مهر ثبت نام كنند يا اگر خودشان پول دارند بخرند.
گزارشگر:
يكي از بينندهها ايميل فرستاده بود و گفته بود شما وقتي از برگشت ايرانيان صحبت ميكنيد ميگوييد شما برگرديد اينجا و سرمايههاي خودتان را به كار بگيريد ولي نميگوييد ما كه سرمايه نداريم چه كار بكنيم؟
رئيسجمهور:
هر كس شرايطش در خارج از كشور بد است، اگر بيايد ايران حتماً بهتر زندگي ميكند. بالاخره ايرانيان مهرباناند. دوستان و همبستگان دست هم را ميگيرند. با جايي كه همۀ معيارها مادي است فرق ميكند. ولي اگر كسي وضعش خوب است ما اصرار نداريم بيايد ايران، ولي اگر آمد استقبال ميكنيم. چون هر جاي دنيا باشند و براي انسانيت كار كنند كمك به ايران است.
در يك نگاه كلان و تاريخي كساني بودهاند كه ششصد سال پيش به يك كشور آسيايي رفتهاند و بناي يك كار فرهنگي را گذاشتهاند، آن كار اخلاق مردم آن كشور را عوض كرده و به ايران نزديك كرده است و الآن به دنيا طور ديگري نگاه ميكنند. بنابراين، ايرانيها هر جاي دنيا باشند و واقعاً ايراني باشند به نفع ايران و عقبه سياسي و فرهنگي ايران است. هر كس هم وضعش خراب است و واقعاً شغلي ندارد و زندگياش به سختي ميگذرد، اگر برگردد ايران و هر طوري در اينجا زندگي كند برايش بهتر است.
گزارشگر:
آقاي دكتر، من ميخواهم بگويم حتي آن كسي كه وضعش خيلي هم خوب است، اگر به ايران برگردد وضعش بهتر ميشود. ميخواهم به روز چهارشنبه اشاره بكنم كه 200 شركت خارجي از جمله از كشورهاي فرانسه، ايتاليا و كانادا به ايران آمده بودند. به نظر شما علت اين حضور گسترده شركتهاي خارجي به رغم اين تحريمها چيست؟
رئيس جمهور:
ايران يك كشور بزرگي است، آنها هم كاسباند. ايران بهترين جا براي سرمايهگذاري و بازار با جمعيت 75 ميليون نفري با درآمد سرانه بالاست. فكر ميكنم از نظر درآمد سرانه كشور دوازدهم سيزدهم در دنيا باشيم. متوسطي كه ما مصرف ميكنيم با قدرت برابري خريد حدود 12 هزار دلار است. منتها چون يارانه ميدهيم عددش كمتر نشان داده ميشود.
ايران كشور ثروتمندي است و مردم با نشاطي دارد كه هميشه به دنبال بهتريناند. اين مهم است. پس يك بازار خوب و فرصتي براي سرمايهگذاري است.
گزارشگر:
برخي از ايرانيان خارج كشور بعضي از مشكلات شخصي خودشان را مطرح كردهاند كه ما اينها را دستهبندي كرده و خدمت آقاي رئيس جمهور داديم و ايشان انشاءالله دستوراتي براي پيگيري صادر خواهند كرد. يكي از خانمها مشكلاتي كه براي كارت ملياش پيش آمده بود، ميخواهيم ببينيم كه مشكل چيست؟
رئيسجمهور:
اگر ما بتوانيم كاري خواهيم كرد كه ثبت احوال در نمايندگيهاي جمهوري اسلامي مستقر شود يا اجازه بدهد كه كارت ملي را همانجا صادر بكنند كه مردم معطل نشوند. من اين را دنبال ميكنم.
گزارشگر:
مسائلي مثل بحث ورود و خروج به كشور كه انشاءالله مطرح خواهيم كرد و خدمت شما خواهيم داد.
رئيس جمهور:
مورد خاصي وجود دارد؟ ايرانيان هميشه ميتوانند بروند و بيايند. اگر مورد خاصي باشد ما پيگيري ميكنيم.
گزارشگر:
اگر ممكن باشد به ما هم بازتاب بدهيد كه ما هم براي بينندهها نتيجه را اعلام كنيم. بحث ديگر كه در سند چشمانداز نيز شايد يكي از بخشهاي خيلي خوب و در عين حال موفقتر بود و آن بحث پيشرفت علمي كشورمان است. خيلي از دوستان كه در سؤالات تصويري هم بود، عنوان كرده بودند كه برنامهها براي توسعه علمي بيشتر چيست؟ ايميلهاي مختلفي هم در اين مورد داشتيم. مثلاً آقاي علي بياتپور از آلمان گفته كه براي اينكه بتوانيد از نخبههايي كه در خارج از كشور هستند استفاده كنيد چه برنامههايي داريد كه جلوي فرار مغزها هم گرفته شود؟ يكي از دوستان گفته بود كه من امكان حضور و فعاليت در عرصههاي علمي كشور را دارم، بايستي چه كار بكنم؟ به خاطر ايجاد زيربناهاي علمي تشكر هم كردند. مخصوصاً علمي خيلي مورد توجه قرار گرفته است و خيلي موارد ديگر.
رئيسجمهور:
درست است. فهم و تشخيص ايرانيها در طول تاريخ درست بوده است، به همين خاطر سرمايهگذاري در پيشرفت علمي در ايران خيلي زياد بوده است. يعني شما هر مقطعي را در نظر بگيريد مردم به دانش تمايل داشتند و سرمايهگذاري كردند.
ما چقدر ايراني داشتيم و حتي همين الآن كه در سختي زندگي ميكنند و از نان خودشان ميزنند تا بچهشان درس بخواند. اين اهتمام به علم و كار علمي است. چرا كه اگر علم باشد بقيۀ چيزها هم خواهد آمد. ستون فقرات پيشرفت يك كشور، پيشرفت علمي است. علم است كه راهها را باز ميكند. الآن خوشبختانه سرعت پيشرفت علمي كشور خيلي بالاست. همۀ بخشها، دانشگاهها، مراكز پژوهشي و علمي فعالاند. پشتيباني نيز نسبتاً خوب است. ضمن اينكه معاونت علمي و فناوري در رياست جمهوري تشكيل شد كه به هماهنگي فعاليتهاي علمي خيلي كمك كرد. كارهاي علمي ميشد كه بسياري هم پوشاني داشتند، اينها كمتر شد. ضمن اينكه يك سلسه اهداف كلان علمي و فناوري براي كشور تعريف شد كه دنبال ميشود. شش ستاد، بيوتكنولوژي، نانو تكنولوژي و غيره تشكيل شد كه ستادهاي اصلي هستند و فعاليت ميكنند. ميبينيم هر سال خبر پيشرفتها اعلام ميشود.
الآن در عرصۀ علمي پيشرفتمان خوب است. معنايش اين نيست كه مطلوب است. چون كار علمي حدي ندارد. بايد برويم و به نقطهاي برسيم كه قلۀ دنيا بشويم.
اما اينكه گفتند فرار مغزها، من اين را به دو دليل قبول ندارم؛ يك دليل اينكه خوشبختانه بنياد نخبگان تشكيل شده و كاملاً فعال است و نخبگاني را ما شناسايي كرديم و اطلاعات تمام دانشمنداني را كه به خارج از كشور مسافرت ميكنند درآوردهاند. منحنيهايش را رسم كردند. الآن خروج از كشور خيلي كم است. بيشتر ورود داريم. يعني منحني معكوس شده است. اما اگر فرض كنيم چنين چيزي هم نيست، عدهاي ميروند براي خارج از كشور حتي براي تحقيقات، اين عيب نيست. اگر فرصت در اينجا باشد دوست داريم در اينجا انجام بدهند. يك استعداد برجستهاي كه هست نميتواند كور شود، بايد برود در دنيا جاي خود را پيدا كند. در يك افق كلان اين به نفع بشريت و ايران است.
ما دوست داريم همه اينها ايران باشند و داريم به سرعت زمينهها را فراهم ميكنيم، اما تا زماني كه ما تبديل به مرجع علمي در جهان نشويم، بالاخره اين وضعيت هست و عدهاي ميروند، اما وقتي كه مرجع شديم از جاهاي ديگر ميآيند. ما به سرعت به آن سمت ميرويم.
گزارشگر:
وقت رو به اتمام است، لطفاً در مورد استفاده دانشجويان خارج از كشور در مورد كمكهاي دولت بفرماييد.
رئيسجمهور:
دانشجوياني كه خارج از كشور درس ميخوانند، كمكهايي هست ميتوانند از وامهايي استفاده كنند.
گزارشگر:
با توجه به سركوب شديدي كه در بحرين، يمن و جاهاي ديگر از طرف نيروهاي خارجي مثل عربستان و غيره ميشود، آنها برادران مسلمان ما هستند. آيا ما نميخواهيم موضع قاطعي بر اساس ارزشهاي ديني اتخاذ بكنيم؟ برنامه شما در اين مورد چيست؟
رئيس جمهور:
موضع قاطعتر يا فعالتر؟
گزارشگر:
موضعي كه حداقل در حد شعار و گفتار نباشد. يعني شكل تأثيرگذار.
رئيسجمهور:
يعني كسي انتظار دارد كه ما برويم و بجنگيم؟
گزارشگر:
تأثيرگذاري در معادلات.
رئيس جمهور:
ايران الآن در معادلات تأثيرگذار نيست؟
گزارشگر:
در معادلات اين دو كشور؟
رئيسجمهور:
در كل منطقه و از جمله آن كشور، آيا ايران مؤثر نيست؟ تأثير ايران تأثير فرهنگي – سياسي است. ايران كه وارد درگيري نميشود. اصلاً ما درگيري نظامي را غلط ميدانيم. ما موضع خود را به طور آشكار اعلام كرديم گفتيم آزادي، عدالت، احترام و حق حاكميت ملي مال همۀ ملتهاست. اصلاحات هم لازم است. اما در اين مورد ملتها و دولتها بايد با هم با تفاهم انجام دهند. درگيري و كشت و كشتار ممنوع؛ دخالت بيگانه هم ممنوع. زيباترين موضع را ايران گرفته است.
ما از همۀ انسانها و ملتها و حق حاكميت آنها دفاع ميكنيم و سياست خود را پيش ميبريم. البته غربيها دنبال اين هستند كه اين تحولات را به نفع خودشان رقم بزنند. رسانه، نفوذ، پول و سفارتخانه دارند.
تمام گسلهايي كه در طول تاريخ، چه خودشان تعبيه كردهاند چه بين ملتها و دولتها بوجود آمده، ميخواهند اينها را فعال كنند و اختلاف درست كنند بلكه تحولات را به نفع خود رقم بزنند و مديريت بكنند.
ما هم بايد تلاش خودمان را بكنيم. ما نميخواهيم به نفع ايران مديريت بشود، ما ميخواهيم به نفع ملتها مديريت شود. بين اينها تفاوت هست. ما ميگوييم هر ملتي مستقل و آزاد باشد، برآيند تصميمات آن ملت به نفع ماست، چون در جهت عدالت، كرامت و مخالف ظلم است. اين در مورد همه جا صادق است.
گزارشگر:
راجع به سوريه هم همين ديدگاه را داريد؟
رئيس جمهور:
همه جا، در مورد سوريه هم ما گفتيم دولت و ملت با هم تصميم بگيرند، بيگانه هم دخالت نكند، كسي هم كسي را نكشد. نه آنها نظاميها را بكشند، نه نظاميها آنها را بكشند. اين موضع را ما بارها اعلام كرديم.
گزارشگر:
تعامل ما با حكومتهايي كه بعد از اين انقلابها در آن كشورها مستقر خواهند شد، چگونه خواهد بود؟
رئيسجمهور:
هنوز كه هيچ حكومت مستقري نيامده است. ما همين الآن هم ارتباط داريم. ديپلماسي ايران خيلي فعال است. ما غير از رژيم صهيونيستي و امريكا كه الآن متأسفانه دولتش تمام امريكا را فداي رژيم صهيونيستي ميكند، با بقيۀ كشورها ارتباط داريم.
گزارشگر:
بحث انگليس چطور؟ چون مردم ما نسبت به انگليس حساس شدهاند.
رئيس جمهور:
رابطهمان قطع نيست. مردم ما خاطرات خوب از انگليس ندارند. انگليس سابقهاش در ايران خيلي بد است. الآن هم بد است. بخصوص بعد از انقلاب خيلي بد عمل كرده است. منتها ما رفتارمان را متناسب با رفتار آنها تنظيم ميكنيم.
رابطهمان قطع نيست. مثلاً آنها ميگويند ما نميخواهيم با شما تجارت كنيم. بسيار خوب ما هم نميخواهيم با شما تجارت كنيم.
گزارشگر:
اصلاً نيازي داريم؟ بخاطر اينكه حجم مبادلات تجاري ما با آنها زياد نيست.
رئيسجمهور:
تقريباً الآن 500 ميليون دلار با انگليس مبادلات داريم. اصلاً كل اروپا 24 ميليارد دلار است. ما 190 ميليارد دلار مبادلات داريم. اصلاً كلش قطع شود. ما نميخواهيم قطع كنيم، ما فكر ميكنيم مبادلات پايۀ دوستي است. بايد همه با هم مبادله داشته باشيم. هيچ كس نميتواند بگويد من مرفه زندگي ميكنم و همه را له ميكنم. چنين چيزي ممكن نيست. ديديم كه اينها هم شكست خوردند، نميتوانند. همه بايد با هم دوست باشيم، به همديگر كمك كنيم. اما اگر قطع كردند ما چه كار كنيم؟ آيا خواهش و تمنا كنيم؟ نه، اين قدر متقاضي براي معامله و فروش با ايران هست كه بايد اينها صف بكشند. ولي كسي كه با ملت بزرگ ايران اين طوري رفتار ميكند بعداً نبايد توقع داشته باشد كه چرا ملت ايران كم محلي ميكند و ديگر آنها را راه نميدهد؟ حتماً اين توقع را نبايد داشته باشند. به ملت بزرگي مثل ايران بيادبي و توهين ميكنيد خيال ميكنيد كه با اين چيزها ملت ساقط ميشود. ملت با اين كارها ساقط نميشود. گردن كلفتتر از اينها آمده، ملت حذف كردهاند.
خودشان را بيشتر خراب ميكنند. من هم توصيه ميكنم اين ادبيات و نحوۀ رفتار را با ملت ايران كنار گذارند. خيال نكنند اگر به ملت ايران توهين كنند نتيجه ميگيرند. حتماً نتيجه نميگيرند.
گزارشگر:
شما به عنوان آخرين بحث اگر صحبتي با ايرانيان خارج از كشور كه بالاخره حدود 5 ميليون ايراني داريم و نيز مخاطبان جهاني جام جم داريد بفرماييد.
رئيس جمهور:
البته اين رقم را من نميدانم چقدر است. فكر ميكنم حدود كمتر از 3 ميليون نفر است، اما يك نفر هم مهم است. حرف شما كاملاً درست است كه واقعاً هر ايراني سفير ايران است. ما به اين اعتقاد و باور داريم. من نميخواهم بگويم از ايرانيها توقع داريم، ولي فكر ميكنم كه جامعه بشري از ايرانيها توقع دارد كه هر جا كه هستند ايراني باشند. ايرانيها صادق، پاك، دلسوز، با محبت، خدمتگزار و مفيد هستند. هر جا كه ميروند ميخواهند آباد كنند، بسازند و دلها را به هم نزديك كنند. اينها ويژگي ايرانيهاست. صميميترين ملتها، ايرانيان هستند. همين باشيد. اين بزرگترين سفارت است. من نميگويم سخنراني كنند، البته ميتوانند حرف بزنند و سخنراني هم بكنند، ولي من ميخواهم همان ايراني باشند كه هر كس آنها را ديد ايران در ذهنش متجلي شود و رتبهاش بالا برود. هر كس به يك ايراني نگاه كرد ايرانيها در ذهن او عزيزتر و محترمتر شوند. اين هم شدني است.
گزارشگر:
من ميدانم كه شما وقت اين را نداشتيد كه فرصت ديدن تلويزيون را داشته باشيد. آيا تا به حال شبكه جهاني جام جم را ديدهايد يا نه؟ نظرتان را راجع به اين هم بفرماييد.
رئيسجمهور:
بيرون ميرويم چرا، ولي زياد نه، كم ميبينم.
گزارشگر:
اين شبكه بالاخره شبكهاي است كه با ايرانيان مقيم خارج از كشور در ارتباط هست و آنها بينندۀ ما هستند و انتظارشان اين است كه وقت ديدار و گفتگوي بعدي را در كمتر از سه ماه آينده مشخص كنيد.
رئيس جمهور:
قول ميدهم كه يك جلسۀ ديگر با هم صحبت كنيم، با افتخار. بالاخره شما تصوير ايران باشيد براي ايرانيان. تصوير ايران هميشه زيبا و دوستداشتني است.
من بعضي از گفتگوهاي شبكه شما را هم ديدهام ولي وقت نكردهام كه يك روز همۀ برنامههاي شما را ببينم.
گزارشگر:
آقاي دكتر ميخواستم حرفهايم مبالغهآميز نباشد والا من نتوانستم تمام ايميلها را بياورم ولي بخشي كه مربوط به خود شما بود و رابطه قلبي ايرانيان، آوردم كه خيليها به شما ابراز علاقه، آرزو و اشتياق كردهاند. ايرانيها به شما خيلي علاقهمند هستند.
رئيسجمهور:
اينها دو طرفه است. بالاخره همۀ ايرانيها را از صميم دل و با افتخار دوست داريم.
گزارشگر:
به هر حال ممنون از اينكه با برنامه كنكاش با شبكه جهاني جام جم در خدمت شما بوديم، همان طور كه قول داديد انشاءالله يك برنامه ديگر در خدمتتان باشيم. از شما و از بينندگان عزيز سپاسگزاريم كه در برنامه كنكاش در خدمتتان بوديم. خدايار و نگهدار همۀ شما.
رئيس جمهور:
انشاءالله موفق باشيد. همۀ ايرانيها هر جايي كه هستند دلهايشان شاد، چشمشان روشن و تنشان سالم باشد.
موفق باشيد
شناسه خبر: 33662
- دیدارهای داخلی
, مصاحبه ها
, متن کامل مصاحبه ها
1390 رياست جمهوري اسلامي ايران 2011 Presidency of The Islamic Republic of Iran
آدرس: تهران - میدان پاستور - خیابان پاستور تلفن: +98(21)64451