
سخنراني در همايش روز ملي شوراها (شيراز)
بسم الله الرحمن الرحيم
شناسه خبر: 24876 -
چهارشنبه 9 ارديبهشت 1388 - 17:37
اللهم عجل لوليك الفرج والعافية والنصر واجعلنا من خيراعوانه
وانصاره والمستشهدين بين يديه
خداي بزرگ را سپاسگزارم و خيلي خوشحال كه اين توفيق را عنايت فرمود در آستانه ميلاد حضرت زينب كبري (س) و در استان فرهنگ، ادب و تمدن، فارس و در شيراز پرچمدار محبت، عشق و برادري در خدمت شما، رؤساي شوراهاي استان و اعضاي شوراهاي اسلامي باشم.
علاقه مند بودم و هستم كه فرصت وسيع تري مي بود و ما جلسة
سالانه مان را با اعضاي شورا در خدمت آقاي مهندس چمران برگزار
مي كرديم و بر كارهاي يكسالي كه گذشت و كارهايي كه بايد از اين به بعد انجام بدهيم مرور مي كرديم. اگر كاري متوقف شده و منعي بوده مانعش را برداريم، اگر بناست براي كارهاي گستردة آينده تدارك جديدي انجام بدهيم، آن را با هم طراحي كنيم. منتها نهم ارديبهشت با سفر استاني همزمان شده و مقداري هم فشرده است و هفته آينده هم ما يك سفر چند روزة خارج از كشور داريم. ديديم اگر امروز را هم از دست بدهيم شايد كلاً از زيارت همكاران عزيزمان در شوراها محروم بشويم.
با صلاحديد آقاي مهندس چمران و بنده مشورتي انجام شد و قرار شد هم شما بياييد فارس عزيز و شيراز زيبا را يكبار ديگر ببينيد و ما هم چهره هاي شما را زيارت كنيم و يك بار ديگر بر نقش شوراها تأكيد بشود.
يك نكتة ديگر را هم عرض كنم؛ اينجا 27 نفر از شهرداران مورد تقدير قرار گرفته اند. الان ما بيش از هزار نفر شهردار داريم كه بر آمده از همين شوراه هاي اسلامي هستند. اين شهرداران و شوراها – تاجايي كه من اطلاع دارم - انصافاً دارند تلاش مي كنند؛ در بعضي جاها خيلي عالي در بعضي جاها خوب و موارد نادري هم هست كه ضعفهايي دارد كه بايد جبران بشود. اما در مجموع از طريق شوراها خدمات بسيار گسترده اي به مردم ارائه مي شود.
امسال در نوروز حجم مسافرتهاي مردم خيلي زياد بود. به لطف خدا مرم مؤمن و با نشاط ما در سراسر ايران حركت كردند، هم صلة ارحام به جا آورند، هم ايران را ديدند، هم تجديد قوا كردند، هم نو شدند و هم براي يكسال كار سنگين و پيشرفت آماده شدند. دستگاههاي گوناگون در خدمت مردم بودند و خدمات دادند. از جمله دستگاههايي كه خوب خدمت رساني كردند و فضا و شرايط را براي استراحت، نشاط، تفريح و مسافرت مردم فراهم كردند، شهرداران و شوراها بودند. باور ما اين است كه از اين هزار نفر شهردار قريب به اتفاقشان نمونه اند. از اين چند هزار شورا قريب به اتفاقشان نمونه اند. اما امكان اينكه همه اينجا دعوت و تقدير بشوند، نبود. با مشورت شوراها و استانها تعدادي را به عنوان نمونة كل انتخاب كردند، نه اينكه فقط اينها هستند و بقيه نيستند. خب تقدير شد.
من همين جا تشكر خودم را از همة شهرداران كشور و شوراها تقديم مي كنم. به نظرم اينجا كار كمي نقص داشت. آقاي مهندس چمران
ان شاءالله با آقاي مهندس محصولي بايد جلسه اي را برگزار كنيم و تقدير ويژه اي از اعضاي شوراها و مسئولين شوراها بشود. حالا اهميت كار را عرض مي كنم. اينها مقدمة كار بود. اما چرا شوراها مهم است؟ هم آقاي مهندس چمران و آقاي مهندس محصولي به خوبي گفتند اي كاش آقاي ايماني نماينده محترم مقام معظم رهبري در استان هم بزرگواري مي كردند و از زبان ايشان ارشاد مي شديم و استفاده مي كرديم.
نظام اسلامي و اصلاً نظام ديني و ارزشي بدون مشاركت آحاد مردم محقق نمي شود. معنايش اين است كه آحاد مردم بايد در ادارة امور كشور هم مشاركت و هم نظارت كنند. چرا كه امور اجتماعي يك مسئوليت عام است. كلكم راع و كلكم مسئول؛ همه در برابر مسائل اجتماعي مسئول اند. اصلاً من اصبح و لم يحتم بامورالمسلمين فليس مسلم. اصلاً اسلام دين اجتماعي است.
فرهنگ ديني اجتماعي است. امكان ندارد كه محيط اجتماعي محيط نامناسب و غير سازنده باشد و آحاد جامعه بتوانند به كمال برسند. اصلاً راه كمال انسانها، از مسير خدمات اجتماعي و خدمت به ديگران و اصلاحات اجتماعي مي گذرد.
اين طور نيست كه شخصي در جنگلي يا بياباني در انزوا بنشيند و مسير كمال را طي بكند. اين متعلق به ما نيست مسير كمال از دل جامعه و از دل خدمت به مردم و از دل اصلاح امور جامعه مي گذرد. همه مسئول اند. اما اين مسئوليت چگونه بايد اعمال بشود؟ قطعاً نيازمند سازماندهي و سازوكار است و همين جوري نمي شود. يكي از بهترين و زيباترين ساختارها و سازماندهي اجتماعي براي نقش آفريني و مديريت و مشاركت و اعمال ارادة مردم همين شوراهايي است كه در سراسر كشور تشكيل شده است. يك نهاد بسيار ارزشمند. من به عنوان كسي كه دست اندركار ادارة كشور هستم، مي فهمم از روزي كه شوراها به طور جدي وارد كار شده اند، چه بار سنگيني از روي دوش دولت برداشته شده است. حالا ممكن است چند جا هم اشكالي پيش بيايد، اين اصل كار را مخدوش نمي كند و تازه دولت فرصت مي كند به مسائل اساسي و كلان و نگاه بلند براي آينده و نگاه بلند جهاني وارد بشود و دخالت و مديريت بكند.
امروز بحمدالله شوراها دورة سوم خودشان را در مرحلة جديد چون ما يك دوره اول انقلاب شوراها را داشتيم، ولي آن جوري كه بايد و شايد شوراها شكل نگرفتند. ولي در دورة جديد سومين دوره است. گر چه جوان است. بالاخره يك نهاد جوان است. من زماني عرض كردم، ساختارهاي اداري در همة كشورها با هم به صورت تنگاتنگ در حال رقابت اند. آنچنان كارها و مسئوليتها را در خودشان تقسيم كرده اند و به طور معمول در همه جاي دنيا اين طور است كه ساختارهاي اداري
علاقه مندند به حوزة ديگر هم نفوذ كنند. شرايط ادارة كشور مثل قفسة يك كتابخانه اي پر از كتاب است، بعد يك كتاب قطور جديدي به نام شوراهاي مي خواهد جاي خودش را وسط اين كتابها باز بكند. اين مقدمه سختي و اصطكاك دارد. اما اين بالاخره بايد حتماً جا بيفتد و خوشبختانه با همتي كه شما داشتيد الان خوب جا افتاده و شوراها دارد به خوبي كارش را انجام مي دهد.
حالا از اين به بعد بايد چه كار بكنيم؟ ما بايد با شيب مناسبي هر مقداري كه شوراها و شهرداريها ظرفيت و فرصتش را داشته باشند، حالا اگر بناست شوراي عالي استانها شوراها و شهرداريها را طبقه بندي كنيد، با كمك وزارت كشور طبقه بندي كنيد. هر مقدار ظرفيت باشد دولت آمادگي دراد كه همة كارهاي قابل واگذاري را به شوراها و شهرداريها واگذار كند. چه كسي بهتر از شوراها و شهرداري ها. مردم رأي مي دهند، محل را
مي شناسند و همان جا دارند زندگي مي كنند، با مسائل آنجا آشنا هستند، ما اين آمادگي را داريم. من به دولت و آقاي دكتر داوودي گفته ام و در دستور كار دولت هم هست. هر جوري كه تنظيم بشود به دولت ارائه و اعلام آمادگي بشود، ما بلافاصله اين را تصويب مي كنيم و تقديم شوراها و شهرداريهاي عزيز خواهيم كرد.
يك سري از كارها را دولت بايد انجام بدهد. چارت تشكيلات جديد شوراها، تدارك امكانات دبيرخانه، كه دوستمان از كهگيلويه فرمودند در شهرستان و استان، اين درست است. ما بايد تدارك كنيم، بالاخره شما در شهرستان و استان جايي را مي خواهيد. ما اين را تدارك مي كنيم و ان شاءالله حتماً اين كار را انجام خواهيم داد. منتها محدوديتهايي داريم. محدوديت ما قوانين برنامه است كه ما حق نداريم توسعة سازماني بدهيم. اين را مراعات بكنيم و با كمك هم يك راهي پيدا كنيم. ما امكانات لازم را به شما مي دهيم كه دبيرخانه هاي شوراهاي شهرستان، استان و بخشها
ان شاءالله بتوانند با آرامش خاطر مسئوليتهايشان را ايفا بكنند.
آقاي دكتر سعيدلو هم اينجا هستند. در وهلة اول ما سراغ شوراهاي شهرستانها برويم. شوراهاي شهرستانهايي كه فاقد خودرو هستند، لااقل يك خودرو به اينها بدهيم كه بتوانند كارهايشان را انجام بدهند.
آقاي سعيدلو اعلام كردند كه به استانها هم خودرو واگذار كنند. آقاي سعيدلو در بودجة امسال براي شوراي استان و شهرستان اگر جا داشت امسال بخشها را هم اضافه كنيد و اگر نبود در بودجه پيش بيني كنيد. دو آيين نامه فرستاده اند كه در دستور كار دولت است و من مي گويم اينها را تسريع بكنند. يكي آيين نامه نحوة هزينه كردن شوراهاست، يكي هم مأموريت اعضاي شورا. آقاي چمران هم چند پيشنهاد دارند، اجازه بدهيد من اينها را بخوانم و بعد حرفهاي خودم را بزنم بعد اگر بحثي باقي ماند، حواله مي دهيم به جلسه اي كه قرار است آقاي چمران تنظيم كنند و ما چند ساعتي خدمتتان باشيم.
فرموده اند احياي عوارض مواد سوختي در لايحه هدفمند كردن
يارانه ها. اين عوارض سرجايش هست. بنده مدافع عوارض روي سوخت هستم كه هم در شوراهاي شهر و هم در شوراهاي روستا براي آباداني روستاها و شهرها توزيع بشود.
باز گفته اند كه اعضاي شوراها در شوراهاي برنامه ريزي استانها و شهرستانها از هر كدام يك نماينده با حق رأي شركت بكنند. من با اصل اين موضوع موافقم. آقاي محصولي اين را به استانها ابلاغ كنيد. باز نمايندة شوراي شهر شهرستان در شوراي برنامه ريزي شهرستان، نماينده شوراي استان در شوراي برنامه ريزي استان ان-شاءالله با حق رأي شركت خواهند كرد.
خب دو سه نكته را بايد خطاب به شما عرض بكنم؛ عزيزان! ما يك دوران جديدي را در حيات تاريخي خودمان شروع كرده ايم. الان در ذهن همه شما به محض اينكه توجه كنيد اين نكته برجسته مي شود كه اصلاً با وقوع انقلاب اسلامي و استقلال حقيقي در ايران و با حضور مردم در صحنه ها، دوران جديدي در تاريخ ملت ايران شروع شده است. متأسفانه ما دوره اي بين 150 – 200 سال داشتيم كه قافلة ملت ما از قافلة حركت جهاني و پيشرفت جهاني فاصله گرفت. افرادي در اين كشور حاكم شدند كه يا آدمهاي خودخواهي بودند و يا دنبال لذتهاي شخصي بودند، يا انسان هاي زبوني بودند و قدر ملت را نشناختند. تحميلهاي بيگانه را پذيرفتند و بر ملت ما فشار آوردند و مسير پيشرفت ما را هم منحرف و هم كند كردند و ما مقداري فاصله گرفتيم. امروز بايد به سرعت همه جاي ايران را بسازيم.
خواهش مي كنم اعضاي شوراها به خصوص دقت بكنند، چون مغز برنامه ريزي روستاها و شهرهاي ما شوراها هستند؛ كساني كه بايد فكر كنند، برنامه ريزي و طراحي بكنند. ما امروز مي خواهيم پيشرفت كنيم و ايران را بسازيم. خب هر كسي كه بخواهد پيشرفت بكند، نيازمند الگو، معيار و راه درست است. نمي شود اسم هر كاري را پيشرفت و اسم هر اقدامي را اصلاح بگذاريم. در هفتاد سال پيش به بهانه اصلاح با ساختن دو خيابان در جهتهاي مخالف در شهر اصلي كشور تمام بافت اجتماعي آن شهرها را نابود كردند و بخش مهمي از ميراث فرهنگي ما را از بين بردند.
الگوي ما چيست؟ آيا ما در مسير پيشرفت مي خواهيم همين كاري را كه ديگران انجام داده اند، انجام بدهيم. يعني همين كارهايي كه ديگران ديكته و يا حتي تبديل به كتاب درسي و دانشگاهي كردند و به نام علم به ما صادر كردند. به عنوان برنامة توسعه در جهان مي خواهيم همان راه را برويم؛ يعني ما مي خواهيم بيست سال ديگر مثل يكي از همين كشورها بشويم؛ قطعاً پاسخ شما منفي است. ما مي خواهيم خودمان باشيم و آن ويژگيهاي اصيل خودمان را به صحنة اجتماع بياوريم و كشورمان را بسازيم براي آن نوع زندگي اي كه براي ما مفيد است. ما يك ملت فرهنگي هستيم. براي ما معماري خيلي مهم است. چون معماري هويت آفرين و فرهنگ آفرين است. شهرسازي براي ما خيلي مهم است. اين جور نيست كه همين طور در خيابان قدم بزنيم و بگوييم اينجا چند خيابان تأسيس كن. اينجا را تعريض كن. يك پل و تونل هم درست كن.
بسياري از مردم به خاطر معماري و شهرسازي اي كه در آن زندگي مي كنند، دچار مشكلات فرهنگي و اجتماعي و فشار عصبي مي شوند. اما به طور معمول خودشان نمي دانند كه علتش اين طراحي معماري است يا اين طراحي شهرسازي است.
اگر معماري يك خانه مناسب و آرامش بخش نباشد، اعصاب افرادي كه در خانه زندگي مي كنند خورد است. اما نمي دانند كه اين اعصاب خورد ناشي از تنظيم ناصحيح روابط بين بخشهاي مختلف يك خانه است. در شهر هم همين طور است.
خواهش من از همة شوراها اين است كه چه در روستاها و چه در شهرها، اين موضوع را در دستور كار بگذاريد كه، مي خواهيم شهر و روستايمان را بسازيم. اول بايد يك تصويري از آن آيندة روستا به ذهنمان بياوريم كه مي خواهيم چه شكلي بشود و بعد قطعه قطعه آن را كاملش كنيم: به هر چيزي تن ندهيم. الان بعضي از شهرهاي ما هويت خود را كاملاً از دست داده اند. بعضيها خيال مي كنند اين هويت فقط براي نمايش دادن در مراسم ميراث فرهنگي است، نه ميراث فرهنگ هم براي تأكيد روي اثرگذاري معماري و هويت شهري بر انسان است. ميراث فرههنگي مي خواهد بگويد اگر شكل خانه است را عوض كني، اخلاق و روحياتت عوض مي شود. شكل شهرتان را عوض كنيد، روحايمان عوض مي شود. خود شما الان يك جا درختكاري مي كنيد و سرسبزي درست مي كنيد مگر روحيه تان مردم عوض نمي شود؟ عوض مي شود. همه اينها روي هم اثر دارد، اين يك. اين را بگذاريد اگر لازم است آقاي مهندس چمران زحمت بكشند و برنامه-هاي گسترده اطلاع رساني در اين زمينه كه تخصص خودشان هم در همين زمينه هاست، اطلاع رساني كنيد، جزوه بدهيد، نشستهاي استاني بگذاريد. سوابق معماري و فوايد هر استان گفته بشود. ايران كشور چند اقليم است. در هر نقطة ايران معماري و شهرسازي شكل خاص خودش دارد. الان همان جوان عزيز ما كه از بانه آمد، خانه هاي بانه با محيط طبيعي بانه سازگاري دارد. من آنجا زندگي كرده ام. در زمستان و تابستان راحت-ايد. شيراز و سيستان و بلوچستان، خراسان، يزد و اصفهان، همدان و كرمان، آذربايجان، خوزستان و ايلام هم همين است. برنامه ريزي كنيد، اگر لازم شد پشتيباني بشود و هزينه اي در اينجا انجام بشود، من حتماً كمك خواهم كرد.
دوم، صيانت از اموال مردم است. بالاخره بودجه و امكانات شهرداري متعلق به مردم است. شما امروز خوب لمس مي كنيد، من هم با همة وجودم لمس مي كنم كه يكي از سخت ترين كارها در مديريتهاي اجتماعي صيانت از اموال عمومي است. كار سختي است، اما شدني است. در هزينة شهرداريها، دهياريها برنامه ريزي و تنظيم كنيد. واقعاً لازم نيست بعضي كارها انجام بشود. من ديده ام در يك روستايي كه سه هزار نفر جمعيت دارد، خياباني به عرض سي متر درست كرده اند. خب اين خرج است.
حالا بافت روستا را به هم زده و ... ما كاري به اينها نداريم. اما اين همه هزينه براي چيست؟ سوم، مراعات حال مردم است. بالاخره شوراها نمايندگان مردم اند. به خصوص در شهرها كه مردم براي ساخت و ساز و تغييرات داخل ساختمانشان بايد عوارض و جريمه پرداخت كنند. و براي بسياري از خدمات شهري بايد هزينه پرداخت كنند. البته همة ما موظفيم هزينه هاي شهرداري تأمين را كنيم. اما اين لزوماً نبايد با فشار به مردم انجام بشود.
مثلاً، در يك دوره اي عده اي يك بازي درست كرده اند و دارند قيمت مسكن را در جامعه بالا مي برند. تا بخواهيم كنترلش كنيم ممكن است چند سال طول بكشد.
بالاخره اين يك جنگ است. مي توانيم كاري كنيم كه اين فشار قيمت مسكن كاهش پيدا بكند يا لااقل ما كاري نكنيم كه تشديد بشود. فرض كنيد الان شيراز اتوبوسراني داريم. بالاخره بايد مديران شهري، معاون بالاخره بايد مديران شهري، معاون آقاي استاندار برود كمك كند. آقاي شهردار وقت بگذارد، اعضاي شورا كمك كنند اين به بهترين شكلي كار كند كه بتواند كمترين هزينه را از مردم بگيرد و جا به جا بكند و به كارگرانش هم خوب برسد. اينها شدني است.
همين الان ما شهري داريم كه از سيستم حمل و نقل عمومي اش كمتر از 45 درصدش استفاده مي شود، از 55 درصدش استفاده نمي شود. مردم يك جا پول، ماليات و عوارض داده اند اين سيستم خريداري شده - صد در صد پولش را داده اند - حالا بايد صد درصد هزينه اش را بدهند و از 40 درصدش استفاده كنند. يعني قيمتي كه براي يك جا به جايي مي دهند حداقل دو برابر آن چيزي است كه بايد بدهند. خب اينها را مي توانيد مديريت كنيد. از كارشناسها و صاحبنظران دعوت كنيد و به شهرداريها كمك كنيد. ما انتظار نداريم كه شهرداريها ظرف 4 – 5 سال يك دفعه از نظر تخصصي تشكيلاتشان يك جهش خيلي بلند بكند. نه، شهرداريها هم گرفتارند، كار دارند و از صبح تا شب زحمت بكشند. زباله ها را جمع كنند، فضاي سبز درست كنند، جلوي تخلفات را بگيرند، نظارت بكنند، امور و مرور را تنظيم بكنند و كارشان سخت است. اما هم صيانت از منابع و هم كاهش فشار بر مردم را در دستور كار بگذاريد. به نظرم مي شود اينجا خيلي كارهاي قشنگي انجام داد.
بحث حمل و نقل را به عنوان يك دستور ويژه در برنامه تان قرار دهيد. هر چه شهرها بزرگتر مي شود، حمل و نقلش پيچيده تر مي شود و الان تقريباً ما داريم همة شهرهايمان را براي حمل و نقل و جابه جايي متلاشي مي كنيم. همين الان حضرت آيت الله ايماني به من مي فرمودند، درست هم مي فرمودند. مي گفتند قطار شهري شيراز، چند سال است كه مردم هم منتظرند و هم گرفتار. چون خيابانها را مي بندند و راه بندان درست
مي شود و زندگي مردم به هم مي ريزد. حالا گفتند امسال بودجه را بدهيد تمام بشود. گفتيم چشم ما امسال بودجه را مي دهيم كه كار جمع و جور بشود.
اما من نكته اي را خدمت ايشان گفتم. گفتم اگر همين قطاري كه قرار بود زيرزمين شيراز برود و با دو برابر هزينه دربيايد، اين اگر مي رفت روي هوا تا الان با هزينه كمتر تمام شده بود و مردم استفاده مي كردند و راحت بودند.
اين نيست كه چون صد سال قبل در لندن يا مسكو امكاناتي را زير زمين درست كرده اند، الان هم ما مي-خواهيم مردم را جابه جا كنيم حتماً بايد تأسيساتي زير زمين داشته باشيم. چه كسي چنين حرفي را زده است؟ صد سال قبل در يك كشور اروپايي مشكلشان را يك جوري حل كردند، صد سال بعد مثلاً در شيراز، اصفهان، كرمان يا شهرهاي ديگر، شهر كوار مي خواهيم مشكلمان را حل كنيم. برويم آن روش را انتخاب كنيم، چرا؟ بايد روش خودمان حل كنيم و اينها شدني است.
اينها كار شوراهاست كه بحث تخصصي بكنند. خوشبختانه ما الان در همة استانها دانشگاههاي خوب داريم. متخصص خوب داريم. شوراها اينها را دعوت كنند و از نظراتشان استفاده كنند، با آنها پرسش و پاسخ كنند. حرفها و نيازهاي خودشان را بگويند و بگويند ما اين مشكل را داريم و پول هم اين قدر نداريم، مي-خواهيم با اين مقدار پول مشكل را حل كنيم. فكرت را به كار بينداز و مشكل ما را با اين مقدار پول حل كن. ضمناً به اين ارزشهاي شهري ما هم آسيب نزن. ما مي خواهيم حفظ بشود. همين طور برويم تا شوراهاي عشايري. شوراهاي عشايري بايد حافظ فرهنگ زيباي عشايري باشند. آن فرهنگ پاكي، آزادگي، سلحشوري، سرافرازي. معادلات داخل عشاير بايد روشهاي عشايري حل بشود.
حالا از اين حرفها زياد است. آقاي مهندس چمران از طرف چند شهرداري يك پيشنهاد دادند كه حتي من در تهران موافقتش را نوشتم، اعلام مي كنم. تشخيص اش با خودتان است كه برويد انجام بدهيد.
پيشنهاد دادند كه براي شهرداري و دهياريها يك اتحاديه درست بشود كه داخل خودشان هماهنگ كنند. بنده با اين موافقم. اما طراحي اش چگونه باشد، شوراها و شهرداريها در كل كشور، با هم مشورت كنيد و اتحاديه تشكيل بدهيد.
هر مقداري كه شما بتوانيد مسئوليتهاي شهر و روستا را بر عهده بگيرد، دولت با كمال ميل اين را به شما تقديم خواهد كرد و مطمئن است كه همت بلند و تعهد شما كار را ان شاءالله بهتر انجام خواهد داد.
به اميد ديدار بعدي.
موفق و سربلند و پيروز باشيد
شناسه خبر: 24876
- سفرهای استانی دور دوم
, سخنراني ها
, متن کامل سخنرانی
1390 رياست جمهوري اسلامي ايران 2011 Presidency of The Islamic Republic of Iran
آدرس: تهران - میدان پاستور - خیابان پاستور تلفن: +98(21)64451