اللهم‌ عجل‌ لوليك‌ الفرج‌ والعافية والنصر واجعلنا من‌ خير انصاره‌ و اعوانه‌ والمستشهدين‌ بين‌ يديه‌



خداي بزرگ را سپاسگزارم كه توفيق عنايت فرمود لحظاتي را در اين جشن باشكوه و ميعاد دانشمندان و اهل انديشه و نظر حاضر باشم. ‌البته قبل از من عزيزاني صحبت كردند و مطالب ارزشمندي را بيان كردند. من شما را مستغني مي دانم از اينكه برايتان مزاحمتي فراهم كنم. اما آن نكتة جالبي را كه جناب آقاي يحيي علوي اينجا مطرح كردند، مرا بر آن داشت كه در ادامه صحبت ايشان دو مطلب را خدمتتان عرض كنم.

مطلب اول دربارة علم و مطلب دوم دربارة كتاب است. از نگاه دين و در انديشة الهي همة انسانها ظرفيت آن را دارند كه به بالاترين نقطة كمال برسند و خداي متعال استعداد لازم را در وجود همگان قرار داده است.

در اين راه انسانها رقيب هم نيستند، بلكه يار يكديگرند. اعتلاي هيچ كس مانع كمال ديگري نيست، بالعكس كمال هر فرد موجب كمال ديگران و نيز شكوفايي استعدادهاي الهي در ديگران است. نقطة اوج حركت انسانها آنجايي است كه آحاد بشر به جايي برسند كه همة استعدادهاي الهي در آنها شكوفا بشود. اصل و حقيقت زندگي و زيبايي واقعي در آن زمان متجلي خواهد شد. خداوند اين استعداد را در انسان قرار داده است كه با تلاش، تعاون و همكاري صفات و اسماء الهي را در خودش متجلي بكند و اين مسيري طولاني است. خداي متعال ابزار لازم را براي طي اين مسيردر اختيار انسان قرار داده است.

بالاترين و مؤثرترين ابزار علم است. علم بهترين راهنما و يار انسان براي پيمودن اين مسير است. اصل علم از مبدأ‌ خداي متعال است، يعني منشأ علم خود خداست. ما در تعليمات اسلامي داريم كه علم نوري است كه خداوند بر دل آن كسي كه مي خواهد مي تاباند يا قرار مي دهد. در انديشة‌ ديني علم بايد در خدمت تعالي جامعه باشد؛‌ علم بايد منجر به حلم و حكمت شود؛‌ علم بايد يار انسان براي شكوفايي صفت رحمت، رأفت و عشق باشد؛ علم بايد در خدمت صلح، برادري و امنيت باشد و راه را نشان بدهد و مرزهاي جغرافيايي، نژادي و قومي را بردارد.

مع الاسف در طول تاريخ در نقطة مقابل انديشة الهي كساني بوده اند كه از همة استعدادها و امكانات براي تسلط بر ديگران و بسط لذت جويي فردي و ارضاي خودخواهيها استفاده كرده اند. در انديشة الهي علم مقدس و عالم ارزشمند است و هر دو بايد در خدمت پيوند دلها و قلبها باشند، اما در نقطة‌ مقابل علم را هم براي سلطه و تحقير [مي  خواهند]. اينكه مي بينيد علم را به طور انحصاري براي خودشان مي خواهند، به خاطر اين است كه از نگاه ديني و الهي فاصله گرفته اند والا از نگاه ديني نشر و ترويج علم خود كار مقدس و مفيدي است. دينداران واقعي در طول تاريخ از ناشران واقعي علوم بوده اند. اما كساني كه در نقطة مقابل دينداري و انديشة

الهي اند، همه چيز از جمله علم را در انحصار خود مي خواهند. امروز

مي بينيد كه چه خبر است.

بگذاريد يكي دو مثال بزنم، بالاخره الان فضاي جهان با اين مسائل مواجه است. وقتي كسي از مسير الهي و دينداري دور مي شود، ببينيد به كجا مي رسد. بمبهاي فسفري درست مي كنند، سرزمين ديگران را اشغال مي كنند،‌ زنها و كودكان را بمباران مي كنند و بعد وقتي با اعتراضات ملتها مواجه مي شوند، مي گويند مقصر اين زن و بچه ها هستند. ما به اينها خبر داده بوديم كه وطنتان را تخليه كنيد، ما مي  خواهيم وطن شما را اشغال كنيم، چرا مقاومت كردند؟ ملتها را محكوم مي كنند كه شما چرا در برابر زياده خواهيهاي ما مي ايستيد؟ جلوتر برويم، ملتها را محكوم و محدود

مي كنند كه شما چرا دنبال علم هستيد؟ چرا دنبال پيشرفت هستيد؟ چه كسي به شما اجازه داده است كه تصور كنيد كه بايد عالم بشويد؟

اگر با نگاه ديني و الهي با پديده ها مواجه نشويم، نعمتهاي الهي به ابزار انحطاط بشر، بسط كينه ورزي و كشتار، ‌تبعيض و جنايت تبديل مي شود. گرچه انديشة مادي و غير ديني در طول تاريخ در مقابل پاكان و خدا محوران وجود داشته است. اما در حدود 200 سال و بيش از 200 سال اخير اين انديشه در قالب شعارهاي نو و ادعاهاي انساني بلايي بر سر بشريت آورده است كه در طول تاريخ سابقه نداشته است.

يك موقعي ما با چند نفر از دوستاني كه آشنا به تاريخ هستند، صحبت مي كرديم. من از آنها سؤال كردم كه قبل از قرن بيستم جنگهاي زيادي در دنيا اتفاق افتاده است، برآورد شما از تعداد كشته هاي اين جنگها چقدر است. بالاخره بحث و برآورد كردند و عددها را با هم جمع زدند؛ تقريب و تخمين. همة آنها با هم به اين نتيجه رسيدند كه تعداد آدمهايي كه در قرن بيستم كشته شدند، به مراتب بيشتر از كشته هاي طول تاريخ بشر است و كساني كه اين كشتارها را راه انداختند كساني بودند كه مدعي اومانيسم بودند و شعار ليبراليسم مي دادند و به دنبال دموكراسي بودند. عراق را ديديد، با اين ادعا كه مي خواهيم جلو تروريستها را بگيريم، آمدند در عراق و بيش از يك ميليون انسان تا الان كشته شده است و تروريسم قوي تر،‌ پرروتر و گستاخ تر از گذشته كارش را انجام مي دهد.

عزيزان من! آن علمي مفيد است كه از دل عالم مؤمن و پاك بجوشد و حاصل آن در دست انسانهاي مؤمن و پاك باشد. به نظرم امروز ما مسئوليتي جهاني داريم. همة علما و انديشمندان بايد دست به دست هم بدهند و در يك خيزش عظيم انساني علم را از اسارت نجات بدهند. امروز عمدة علم كه حاصل تلاش تاريخي همة بشريت است، در اسارت و انحصار است و عمدتاً عليه بشريت به كار گرفته مي شود. بايد تلاش كنيم علم را نجات بدهيم.

البته بايد خدا را شكر كنيم كه امروز در جهان و در بين دانشمندان و عالمان يك حركت عميق، سازنده و آزادي بخش در خصوص علم شكل گرفته است كه شايد جلسه امروز صحنة كوچكي از اين حركت عظيم را به نمايش گذاشته است. علم حقيقي انسانها را به هم پيوند مي دهد و يار و غمخوار يكديگر مي سازد و ياور انسانها در عبور از موانع و رسيدن به قله هاي كمال است و علم غير نافع يا علمي كه در دست انسانهاي ناصالح است در نقطة مقابل است. من صميمانه از همه شما اهل نظر و دانشمندان تشكر مي كنم.

اما مطلب دوم كوتاه تر و دربارة كتاب است. كتاب يك نشانه و وسيله است. هر كتابي نشانة يك مجاهدت، جوشش، نوآوري، دلسوزي و عشق به جامعة بشري و به خود علم است و علم يك وسيله است، وسيله اي ارتباط انديشه ها و تعالي افكار و بسط علم و ارتقاي‌ جامعه بشري.

مي بينيم با اين همه ابزار ارتباطي جديدي كه به بازار آمده است، كتاب همچنان اثرگذاري و اهميت خودش را حفظ كرده است.

جناب آقاي دكتر حداد و آقاي صفار هرندي اشاره كردند، در جمهوري اسلامي و پس از پيروزي انقلاب يك حركت عظيم، گسترده و عميق در بخشهاي گوناگون علم، ادب و انديشه شكل گرفته است كه بخش مهمي ازآن در قالب كتاب خودش را معرفي مي كند.

من مي  خواهم اينجا از وزير محترم ارشاد و همه انديشمندان يك خواهش بكنم. اين برنامه كتاب سال يك بهانه است. اينجا يك ميعاد است. ميعاد همه انديشمندان، صاحب نظران و عالماني كه براي سعادت جامعة‌ بشر مي انديشند و مي نويسند. بايد هر چه بيشتر دايره را باز كنيد و بخواهيد و دعوت كنيد؛ هر سال باشكوه تر، گسترده تر، متنوع تر. بايد اينجا به مرجعي تبديل بشود كه همه اهل نظر و نوآوران و علما بتوانند آثار خودشان را عرضه بكنند و چقدر خوب است كه نمايشگاهي از همة اين آثاري كه به بعضي از آنها اينجا اشاره شد، در نقاط مختلف جهان برپا بشود و از شبكه هاي ارتباطي استفاده شود و در اختيار ديگران قرار داده شود. آن كساني كه سعادت را براي بشر خواهند آورد عالمان پاك اند. از همه شما تشكر مي كنم.

موفق و سربلند باشيد