الحمدلله رب العالمين و والصلاة و السلام علي آل سيدنا و نبينا محمد و آله الطاهرين

اللهم‌ عجل‌ لوليك‌ الفرج‌ والعافية والنصر واجعلنا من‌ خير اعوانه‌

و انصاره‌ والمستشهدين‌ بين‌ يديه‌



قبل از ورود به بحث فاجعة انساني در دو كشور ميانمار و چين را به مردم اين دو كشور، جمع حاضر و به ويژه بازماندگان تسليت عرض

مي¬كنم. از حضارگرامي درخواست مي¬كنم كه رو به سوي خداي متعال براي درگذشتگان اين دوحادثة بزرگ آمرزش و براي بازماندگان اين حوادث آرامش و صبر مسئلت كنيم و همين طور براي همة ملتها و همة انسانها سعادت و رفاه و بهروزي را از خداي متعال درخواست كنيم.

خدا را سپاسگزارم اين فرصت را عنايت كرد تا در جمع شما متخصصين، انديشمندان و مسئولين امر مسكن و شهرسازي كه نياز اصلي و پاية يك زندگي سعادتمند است، برسم و از همة عزيزاني كه در سازماندهي، برنامه¬ريزي، مديريت و غناي اين اجلاس تلاش و مشاركت كردند، صميمانه تشكر مي¬كنم.

دوستان من، حقيقت اين است كه آرامش و آسايش انسان بدون تأمين حداقل مسكن مورد نياز و استقرار در يك محيط مطلوب انساني و زيستي ممكن نيست. مسكن، آبادي و شهر خوب از نيازهاي ابتدايي و ضروري آحاد بشر است. مسكن خوب به مفهوم تأمين حداقل نيازها با رعايت ضوابط زيستي، نورو هواي سالم و از همه مهم¬تر با روابط فضايي متناسب با فرهنگ و ارزشهاي حاكم بر جوامع بهترين محل آرامش، رشد و كمال انسان است. خانوادة خوب در خانة خوب از آرامش و رشد برخوردار مي¬شود. روابط متعالي انساني، محبتها و عشقها كه اساس زندگي رضايت بخش است، در خانواده شكل مي¬گيرد و از آنجا به متن جوامع سرايت مي¬كند. مقدس¬ترين، پاك¬ترين وانساني¬ترين محيط زندگي، خانواده است و خانواده در مسكن مستقر است. در مورد آباديها و هر اجتماع مسكوني و شهرها نيز قواعد ويژه¬اي وجود دارد كه نبايد از نظر دور بماند. آبادي و شهر خوب علاوه بر اينكه بايد از زيربناهاي لازم، شبكه¬هاي آب و فاضلاب، تأسيسات مربوط به انرژي، دسترسيهاي آسان و فضاهاي مختلف شهري و نيازمنديهاي عمومي برخوردار باشد، بايد به گونه¬اي طراحي شود كه بتواند بهترين ارتباطات انساني را در كوچه و بازار و محله و فضاي سبز و بوستانها و پياده¬روها و ساير اماكن عمومي فراهم آورد؛ آن ارتباطات انساني كه از عدالت، مهرورزي عزت، كرامت انساني و تعامل سازنده و كامل كننده بين آحاد مردم حكايت كند.

من وقتي عنوان توسعة شهري پايدار، همراهي رشد با عدالت و هويت را مشاهده كردم، خداي بزرگ را شكر گفتم و دريافتم كه همة

شركت¬كنندگان در اين اجلاس به اصلي¬ترين ارزشهاي انساني يعني عدالت، شخصيت و هويت او توجه كرده¬اند.

البته مي¬دانيد كه عدالت الزاماتي دارد. آيين نامه¬ها و دستورالعملهاي شهرسازي نمي¬تواند به گونه¬اي طراحي شود كه ساكنان را به شهروندان درجه يك و دو تبديل كند. يا اينكه عده¬اي از امتيازات ويژه برخوردار شوند و عدة ديگر فاقد اولين ضروريات زندگي شهرنشيني باشند. نظير آنچه در گذشته در كشورهايي با نظامهاي تبعيض¬آلود و آپارتايد طراحي و اجرا مي¬شد.

البته همين امروز هم در بعضي از كشورها كه مدعي برابري حقوق انسانها هستند، مشاهده مي¬كنيم كه محلات بعضي از اقوام و جوامع به خصوص رنگين پوستها از ساير محلات و مناطق شهري جدا مي¬شود، نظير آنچه اخيراً در يكي از كشورهاي اروپايي مشاهده كرديم. آشوبهاي سنگيني كه دليل اصلي آن قرار دادن شهروندان مهاجر در رده¬هاي شهروند درجه 2 و 3 بود. كساني كه شعار دهكده جهاني، نظم نوين جهاني و برداشتن مرزها را سر مي¬دهند، در مقابل ابتدايي¬ترين نتيجة اين شعار كه جابه¬جايي جمعيت و مهاجرت انسانها در بين ملل گوناگون است، صف آرايي كنند و با گلوله و تفنگ از مهاجران استقبال مي¬كنند. گذشته از اينها عواملي مانند رشد صنعتي، رشد جمعيت و كاهش منابع آب و زمين موجب شده است كه مهاجرتهاي وسيعي به شهرها و به خصوص شهرهاي بزرگ شكل بگيرد و محلاتي در اطراف شهرها سازماندهي شود. اين نتيجة برنامه¬ريزي و توسعه بر مبناي انديشة اومانيستي و ليبرالي غرب است. مشاهده مي¬كنيم كه محلات مزكور معمولاً محل اسكان خانواده¬هاي فقير و مستأصل است.

حكومتها و برنامه¬ريزان شهري نمي¬توانند و نبايد از كنار اين پديده به آساني عبور كنند. ما در اكثر كشورهاي آسيايي شاهد چنين پديده¬اي هستيم.

من نمي¬خواهم علل و عوامل اين پديده را توضيح بدهم، اما مي خواهم بر اين نكته تأكيد كنم كه در هر صورت همة ما در برابر اين جمعيتها مسئوليم. بهسازي، سازماندهي و توانمندسازي اين گونه اجتماعات انساني جزء ضرورتهاست. شهر خوب شهري است كه به همه ساكنين خود خدمت كند و آسايش و رفاه را براي همگان فراهم نمايد و امكانات ضروري را به طور عادلانه بين همة ساكنان توزيع كند.

نكتة ديگري كه در عنوان اين اجلاس ديده مي¬شود، كلمة هويت است. هويت روح و جان آباديها و شهرهاست و نمي¬تواند از هويت و فرهنگ ساكنان آن جدا باشد. شهرها و آباديها بايد انعكاسي از فرهنگ، زيباييها و هويت ساكنان آن باشد. ساكنان بايد احساس كنند كه شهر خانة آنان است، به آن تعلق دارند، در آن احساس آرامش مي¬كنند و امنيت آنان در آنجا تأمين مي¬شود و روابط انساني به نحو مطلوب برقرار مي¬گردد. كالبدها و فضاهاي شهري بايد روحية دوستي و محبت را بين ساكنان آن تقويت كند. نبايد ساكنان شهر نسبت به يكديگر احساس بيگانگي كنند. همه بايد احساس كنند در يك خانواده زندگي مي¬كنند. خوشبختانه فرهنگ شرق مملو از دوستيها وعاطفه¬هاست. همسايگي¬ها و محلات ركن اساسي يك شهر با نشاط و با هويت¬اند. طراحيها و برنامه¬ريزيهاي شهري بايد روابط همسايگي و محله¬اي را تقويت كند و از اين طريق بر هويت شهري تأكيد نمايد.

دوستان، مي¬دانيد كه انسانها در رابطه با يكديگر رشد مي¬يابند و شخصيت وهويت پيدا مي¬كنند. متأسفانه، بسياري از انديشه¬هاي نظام مادي مبتني بر فردگرايي، لذت جويي افراطي و استقلال فردي است و بر روابط اجتماعي و فرهنگي تأكيدي ندارد و هويتي را براي شهرها به رسميت نمي¬شناسد. در حالي كه مي¬دانيم انسان در روابط اجتماعي خود تعريف و كامل مي¬شود. به همين دليل است كه آنها در طراحيهاي شهري، روابط انساني و روح و هويت جمعي را مدنظر قرار نمي¬دهند و اين اصلي¬ترين عامل حيات و نشاط يك شهر به فراموشي سپرده مي¬شود.

حضار محترم، هيئت رئيسة عزيز و همكاران خوب، مي¬دانيد كه كشورهاي حوزة آسيا و اقيانوسيه عموماً مهد جوشش تمدنهاي بشري و داراي گنجينه¬هاي بزرگي از شهرهاي كهن و تجربه¬هاي زيستي هستند. هر شهر تاريخي كه مورد تحليل ما قرار مي¬گيرد، براي آن هويتي خاص با روابط انساني گسترده و ارتباطات فضايي معنادار شناسايي مي¬گردد. بعضي از شهرها شناسنامة چند هزار ساله دارند. در ايران از اين شهرها فراوان است. يكي از شهرها، شهر همدان است، همدان چند هزار سال است كه زنده است و زندگي در آن جريان دارد. ما بايد از همة تجربيات شهرنشيني تاريخ بشر استفاده كنيم.

تبادل¬نظر و انتقال تجارب و همكاريهاي فني بين كشورهاي منطقه

مي¬تواند دستاوردهاي مفيدي نه فقط براي كشورهاي ما، بلكه براي همة جهان داشته باشد. جمهوري اسلامي ايران مفتخر است كه در سالهاي اخير به دستاوردهاي مهمي در زمينه¬هاي مختلف و گوناگون دست يافته و حركت فعال مردم دراين زمينه¬ها بوده است كه همكاران من مجموعه¬اي را تحت عنوان گزارش عملي جمهوري اسلامي ايران در اختيار شما ميهمانان گرامي قرار داده¬اند.

همچنين دولت جمهوري اسلامي ايران در آستانة برنامة پنجم توسعة اقتصادي و اجتماعي كشور طرحها و پروژه¬هاي فراواني را در كليه بخشهاي شهرسازي، مسكن، توسعة زيرساختها و برنامة مقابله با حوادث غير مترقبه در دست اقدام دارد كه مي¬تواند مورد استفادة همة دوستان قرار گيرد و البته از تجربيات همة كشورها به خصوص كشورهاي آسيا و اقيانوسيه استقبال مي¬كنيم.

در پايان ضمن تشكر از همه شما و همه دست اندركاران، مسئولين اجلاس اول و اجلاس دوم، نمايندة سازمان ملل متحد، وزرا، كارشناسان، سفرا، رؤساي هيئتهاي نمايندگي تشكر مي¬كنم و از خداي متعال براي اجلاس شما موفقيت و سربلندي و برداشتن گامهاي بلند در خدمت به ملتها مسئلت دارم.



والسلام عليكم و رحمة¬الله و بركاته